Texts
Search a word in texts written in Nahuat and read it in context.
Searching only King, Timumachtikan! (2011) · All texts
33 occurrences · Clear
King, Timumachtikan! (2011)
33 occurrences
1 Yek tunal!
Ken tinemi?
p. 19 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
Yek tunal. Ken tinemi?
Buenos días. ¿Cómo estás?
2 Ken mutukay?
Ken mutukay?
p. 21 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
¿Cómo te llamas?
9 Tay tikchiwa?
Ken tinemi?
p. 41 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
¿Cómo está?
12 Ken ne mupelu?
Ken itukay ne mupelu?
p. 49 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
¿Cómo se llama tu perro?
Ken ne mupelu?
p. 49 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
¿Cómo es tu perro?
Ken itukay?
p. 49 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
¿Cómo se llama?
Ken ne ipelu?
p. 49 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
¿Cómo es su perro?
21 Te niweli nitajkwilua
Ashan shikwi ini iswat wan shitajkwilu ken muchi.
p. 74 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
Tiweli tiaw tikua se nemanha. Ashan shikwi ini iswat wan shitajkwilu ken muchi.
Puedes ir a comprar uno luego. Ahora toma esta hoja y escribe como todos.
24 Tik ne tiankis (1)
Paula yawi ka tiankis kikua takwal ken mujmusta.
p. 81 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
Paula yawi ka tiankis kikua takwal ken mujmusta. Yaja kimatiaya tay muneki, wan kipiaya ne itumin pal kitashtawia. Ini tay yawi kikua: awakat, chil, pula wan cafe. Te muneki et wan tumat ika ka ichan nemia. Nusan kipiaya tejteksisti ika yaja kipia se tijlan.
Paula se va al mercado a comprar comida como todos los días. Ella ya sabe qué necesita, y ya tiene su dinero para pagarlo. Esto es lo que va a comprar: aguacates, chiles, plátanos y café. No necesita frijoles y tomates porque en casa ya hay. También ya tiene huevos ya que ella tiene una gallina.
26 Tik ne shajkal
— Ken itachishka?
p. 86 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— De qué color son?
Ne tujtuchti kenha.
p. 86
Translation (Spanish)
— Te. Ne tijtijlan wan ne kujkuyamet nemit pal tikwat. Ne tujtuchti kenha. Ne tijtijlan nusan tamakat tejteksisti pal tikwat wan pal tiknamakat. Ne pejpelu tajpiat ne shajkal.
— No. Las gallinas y los verdos están para comer. Los conejos lo mismo. Las gallinas también dan huevos para comer y para vender. Los perros sólo vigilan el rancho.
28 Keman tiaw timukwepa?
— Musta niaw nikchiwa kenha ken nikchiwa mujmusta: niaw nitekiti.
p. 92 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Mañana voy a hacer lo mismo como hago todos los días: voy a trabajar.
— Ken senpa, niaw nimuketza kwak tanesi: makwil horaj, anka makwil wan tajku.
p. 92 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Como siempre me levantaré al amanecer: a las cinco, tal vez las cinco y media.
30 Chilkwachtzin wan ne kuyut
Niasneki nusel, ken nechtuktij ne nunan.
p. 95 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Padiush, tajtzin Kuyut. Niasneki nusel, ken nechtuktij ne nunan.
— Gracias, señor Coyote. Iré sola, como me mandó mi madre.
33 Sujsul nipakiskia
— Ken ne mutechan?
p. 103 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— ¿Cómo es tu pueblo?
— Kunij, an muchi nemi kenha ken katka?
p. 103 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— ¿Entonces, hoy todo está igual que antes?
Nin ken nujme muchiwtuk sujsul teyek iwan ne Metzali, ne Pipilmet.
p. 103 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Naja nina ka sejse majmawit wan uksejseuk ishpinawat. Nin ken nujme muchiwtuk sujsul teyek iwan ne Metzali, ne Pipilmet. Te tiwelit tikelkawat.
— Creo que algunos tienen miedo y otros se avergüenzan. Aquí como en todas partes se les ha hecho mucho mal a los indígenas, los pipiles. ¡No podemos olvidarlo!
36 Yawi Carlita ichan inoya
— Shikalaki, chikitik! — kilwij. — Ken tinemi?
p. 110 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Shikalaki, chikitik! — kilwij. — Ken tinemi? Taja timayana?
— ¡Entra, pequeña! — le dijo. — ¿Cómo estás? ¿Tienes hambre?
Nikishtij ne nuamatzin tik ne nukustalchin wan nipejki nitajkwilua ken muchi.
p. 110 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua. Nikishtij ne nuamatzin tik ne nukustalchin wan nipejki nitajkwilua ken muchi.
— Sólo me dijo que me sentara y empezara a escribir. Saqué de mi mochila mi cuaderno y empecé a escribir como los otros.
37 Taika te tiwalaj?
— Ken tiajki?
p. 113 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— ¿Cómo fuiste?
38 Ken intukay?
Ken intukay?
p. 115 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Taja tikinhishmati? Ken intukay?
— ¿Cómo se llaman? ¿Tú los conoces?
Nikinhishmati, pero te nikelnamiki ken itukay ne siwapiltzin.
p. 115 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Yajané ne inhishwiu. Nikinhishmati, pero te nikelnamiki ken itukay ne siwapiltzin. Musta niaw nikinhita ne inoywan. Niaw nikintajtanilia ken itukay.
— Ella es su nieta. Los conozco pero no recuerdo cómo se llama la niña. Mañana voy a ver a los abuelos y les preguntaré cómo es que se llama.
Niaw nikintajtanilia ken itukay.
p. 115 · See in the dictionary: ken
Translation (Spanish)
— Yajané ne inhishwiu. Nikinhishmati, pero te nikelnamiki ken itukay ne siwapiltzin. Musta niaw nikinhita ne inoywan. Niaw nikintajtanilia ken itukay.
— Ella es su nieta. Los conozco pero no recuerdo cómo se llama la niña. Mañana voy a ver a los abuelos y les preguntaré cómo es que se llama.
43 Te tiawit tikajkawat ma miki!
45 Nitachia iwan ne nujnuish
— Tikmati ken itukay muchi ne tajtakutun ipal ne tuweyka?
p. 134 · See in the dictionary: ken
46 Metzmutiat hasta ne mujmuyut!
47 Maka shikilwi!
Sources and licenses
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adapted by nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adapted by nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).