Nahuat

Texts

Search a word in texts written in Nahuat and read it in context.

Match:exactstarts withends withcontains

30 occurrences in 4 texts · Clear

Naja Ni Genaro3Achtu Taksalis5Timumachtikan!20El Pipil de la Región de los Itzalcos2

Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)

3 occurrences

Kwak Naja Nichikitik

  • Kwak Naja Nichikitik

    p. 4

    Translation

    Childhood

  • Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka.

    p. 4

    Translation

    Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka. Iwan ipatiw chupi naka pal nikua tay nimuneki, wan chupi pal nimukwepa nikua senpa kumal.

    So when I was a boy I just carried kumals to sell (in the market). What I earned was hardly enough to pay for what I needed and to buy more kumals.

Ne Tzikat Wan Ne Tzilintuk

  • Yejemet ashta ne mas chikitik ashta ne mas tumak tekitit.

    p. 38 · See in the dictionary: chikitik

    Translation

    Ne tzikat techmachtia ken muchiwa pal te tikseliat mayan. Yejemet ashta ne mas chikitik ashta ne mas tumak tekitit. Ne tesu nemi kaj kintuktia; muchi tekitit.

    The ant teaches us what we should do in order not to go hungry. From the smallest to the largest, they work. There is nobody there to give orders; everybody works.

Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)

5 occurrences

Tamachtilis 5: Keski ipatiw?

  • Shinechmaka majtakti iwan muchi, ika yejemet chikitik.

    See in the dictionary: chikitik

Tamachtilis 7. Nimetzinhishmati

  • Eje, melka chikitik, galanchin nukal.

    See in the dictionary: chikitik

Tamachtilis 15: nikneki yey kumal wan yey tzutzukul

  • Sejse chikitik wan sejse ombrón.

    See in the dictionary: chikitik

  • Nikneki ume chikitik wan se ombrón.

    See in the dictionary: chikitik

  • Ini ombrón, ini chikitik wan ini chikitikchin (pitzawak).

    See in the dictionary: chikitik

King, Timumachtikan! (2011)

20 occurrences

11 Shisa!

  • “Nikita ka kuchi, pero yaja chikitik!” ina ne inan.

    p. 46 · See in the dictionary: chikitik

    Translation (Spanish)

    “¡Veo que duerme, pero él es pequeño!” dice su madre.

12 Ken ne mupelu?

  • Tik nutechan nemit miak kal, se chikitik tiankis, ume yektzin teupan, wan se apan.

    p. 51 · See in the dictionary: chikitik

    Translation (Spanish)

    Tik nutechan nemit miak kal, se chikitik tiankis, ume yektzin teupan, wan se apan. Nusan nemi se wey tepet.

    En mi pueblo hay muchas casas, un pequeño mercado, dos bonitas iglesias, y un río. También hay un cerro (o volcán) grande.

16 Miak o chiupi?

  • Tik tutechan tikpiat ume tamachtiluyan, se wey wan se chikitik.

    p. 61 · See in the dictionary: chikitik

    Translation (Spanish)

    En nuestro pueblo tenemos dos escuelas, una grande y una pequeña.

  • Te nikmati, pero tik ne wey tamachtiluyan nemit miak kunet, wan tik ne chikitik, nemit semaya chiupi.

    p. 61 · See in the dictionary: chikitik

    Translation (Spanish)

    No sé, pero en la escuela grande hay muchos niños, y en la pequeña, sólo hay pocos.

17 Taika tichuka?

  • “Taika tichuka, chikitik?

    p. 63 · See in the dictionary: chikitik

    Translation (Spanish)

    “Taika tichuka, chikitik? Metzkukua mutzuntekun, metzkukua muijti?”

    — ¿Por qué lloras, pequeño/a? ¿Te duele la cabeza o la barriga?

Show all 20 sentences

Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)

2 occurrences

p. 69 · Nahuizalco

  • Shikita ne istak mistun, ma' shikajkawa ma wiki; ka weli kimiktia ne chikitik.

    p. 69 · Nahuizalco · See in the dictionary: chikitik

    Translation (Spanish)

    Ve el gato blanco, no lo dejes venir, porque puede matar al chico.

p. 73 · Nahuizalco

  • Yaja ina: Ne nukukutu kipia ijish sajtik, iyak pitzawak iwan melawak, itenshipal chiltik, ishtzuntzunyu sajtik iwan kwekwelnaj; tujtumawak kajkamak, iten chikitik iwan kechkuyu pitzawak.

    p. 73 · Nahuizalco · See in the dictionary: chikitik

    Translation (Spanish)

    Julia kipia se kukutuchin yankwik kenha ne nupal. Yaja ina: Ne nukukutu kipia ijish sajtik, iyak pitzawak iwan melawak, itenshipal chiltik, ishtzuntzunyu sajtik iwan kwekwelnaj; tujtumawak kajkamak, iten chikitik iwan kechkuyu pitzawak.

    Julia tiene una muñequita nueva como la mía. Ella dice: Mi muñeca tiene ojos negros, nariz delgada y recta, labios rojos, pestañas negras y crespas; gordos carrillos, boca pequeña y pescuezo delgado.

Sources and licenses

  • Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
  • Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
  • Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adapted by nahuat.com.
  • King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
  • Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adapted by nahuat.com.
  • Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).