Nahuat

Textos

Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.

Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene

147 ocurrencias en 6 textos · Borrar

Tajtaketza pal Ijtzalku42Naja Ni Genaro3Achtu Taksalis13Timumachtikan!56El Pipil de la Región de los Itzalcos11The Pipil Language of El Salvador22

King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)

42 ocurrencias

Capítulo 2

  • Tiktisit wan asujkal iwan kanela, tikchat tishti chukulat, tikmanat iwan at kwakwalaka, tikmaliat pal tikunit.

    p. 20

  • Tikmanat pal kisa ne ilechayu.

    p. 21

  • Mushtilia ne iewayu pal kisa ne ilechayu, musalua se kwechpala pal kikwi ne ilechayu, mumana ijtik se kumit wan at.

    p. 22 · Ver en el diccionario: mana

  • Weli tikmanat ne kinia wan ne iewayu wan nekti.

    p. 22

  • Keman ne akat chikawi, tikutunat, tiktisit, tikmanat ne iayu ne akat pal tikchat nekti.

    p. 22

Ver las 41 oraciones

Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)

3 ocurrencias

Kwak Naja Nichikitik

  • Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez.

    p. 4

    Traducción

    Nutukay Genaro Ramírez Vásquez. Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez. Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan. Ne ume ipal Kushkatan.

    Me llamo Genaro Ramírez Vásquez. Nací en Santo Domingo de Guzmán en el mes de septiembre del año 1933, hijo de Juana Ramírez y de Catarino Vásquez. Mi madre era ama de casa, y mi padre trabajaba en el monte. Ambos eran salvadoreños.

Ne Tiut Apan

  • Tiut Apan, taja timetznekit sujsul ka taja titechaltia pal te timitunit, wan pal te mutema iwan tal tuweyka wan timetzmunekit pal tikpakat tukwajkwach, pal tikmanat tay yawi mukwa.

    p. 26

    Traducción

    Dios del Río, te queremos mucho por que tú nos bañas para no calentarnos y para no llenarse de tierra nuestro cuerpo y te necesitamos para lavar nuestra ropa, para cocinar lo que comeremos.

  • Taja tikchiwa ka mupanpa mumana iayu tijlan, iayu turuj, iayu kilit, masakilit iwan arros wan tumat, takwatzin iwan pinul, masat iwan pinul.

    p. 26 · Ver en el diccionario: mana

    Traducción

    Tú haces que por ti se cueza la sopa de gallina, de res y de chipilín, loroco y arroz con tomate, tacuacín con pinol, venado con pinol.

Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)

13 ocurrencias

Tamachtilis 3. Nikneki kukumutzin

  • Nimayana wan nikneki nitakwa.

    Ver en el diccionario: mayana

  • Taja timayana?

    Ver en el diccionario: mayana

  • Eje, nimayana nusan.

    Ver en el diccionario: mayana

Tamachtilis 7. Nimetzinhishmati

  • Uni lamachin siwat, yaja nunoya Juana, wan ini chulét takat, yaja nutatanoy Pedro.

Tamachtilis 8. Itekitilis.

  • Yaja tanamakani tik ne tiankis tik Sentzunhat.

    Ver en el diccionario: tanamakani

Ver las 13 oraciones

King, Timumachtikan! (2011)

56 ocurrencias

8 Nikpia se mistun

  • Tay kimana uni lamatzin?

    p. 38 · Ver en el diccionario: mana

    Traducción

    ¿Qué cuece esa anciana?

  • Yaja kimana et.

    p. 38 · Ver en el diccionario: mana

    Traducción

    Ella cuece frijoles.

  • Yaja te mayana.

    p. 38 · Ver en el diccionario: mayana

    Traducción

    Él no tiene hambre.

9 Tay tikchiwa?

  • Nikchiwa tamal wan nikmana et.

    p. 41 · Ver en el diccionario: mana

    Traducción

    Hago tortillas y cuezo frijoles.

  • Nikmana ne et tik se kumit, wan niktalia ne kumit pak ne tit.

    p. 41 · Ver en el diccionario: mana

    Traducción

    Cuezo los frijoles en una olla, y pongo la olla encima del fuego.

Ver las 52 oraciones

Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)

11 ocurrencias

p. 51 · Nahuizalco

  • Se kunet inte weli patani, tiajwa wan tawawana.

    p. 51 · Nahuizalco

    Traducción

    Un niño no puede volar, latir ni escarbar.

  • Se pelu weli tiajwa, takwa, tzikwini, tawawana, mutalua iwan kuchi.

    p. 51 · Nahuizalco

    Traducción

    Un perro puede latir, comer, saltar, rascar, correr y dormir.

p. 53 · Nahuizalco

  • Se tunantzin nemi kitzayana tulin.

    p. 53 · Nahuizalco

    Traducción

    Una señora está rajando junco.

  • Nemi ne nunantzin kitzayana tulin?

    p. 53 · Nahuizalco

    Traducción

    Está la señora rajando junco?

  • Tzayana tulin, nutajtzin.

    p. 53 · Nahuizalco

    Traducción

    Rajando junco, señor.

Ver las 10 oraciones

Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)

22 ocurrencias

El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976

  • Ka kanaj kalmutijtiwit se masat.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976

    Traducción

    Quién sabe donde se asustó un venado.

  • Yajki kalinh (m) ana ne ipilawantzitzin.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: ana

    Traducción

    Yajki kalinh (m) ana ne ipilawantzitzin. Yawi kene tan ne puchut, tan ne puchut.

    Fue a recoger a sus niños, luego se metió debajo de un puchute, bajo un puchute.

  • Kishipejket wan kimakaket ne inlama ma kimana.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: mana

    Traducción

    Kishipejket wan kimakaket ne inlama ma kimana. Kimanki.

    Lo pelaron y le pidieron a la nana que se lo cocinara; lo cocinó.

  • Kenemej nemi ne Nanawatzin, ne chimpe Nanawatzin, ya kita ta kichiwa ne inlama.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976

    Traducción

    Pero ahí estaba el nanahuátzin, el menorcito, se dio cuenta de lo que hacía la nana.

  • Kinilwia ne Nanawatzin, se chimpe: Shinechwikakan ne idamuj nulama, yaja ja kikwa ne takwal.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976

    Traducción

    Kinilwia ne Nanawatzin, se chimpe: Shinechwikakan ne idamuj nulama, yaja ja kikwa ne takwal. Pwes shinechwikakan.

    El nanahuátzin, el menorcito, les dijo, “llévenme a mí; el enamorado de mi nana, él es el que se come la comida; ¡así que llévenme!”

Ver las 21 oraciones

Fuentes y licencias

  • Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
  • Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
  • Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
  • King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
  • Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
  • Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).