Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
Se busca solo en King, Timumachtikan! (2011) · Todos los textos
126 ocurrencias · Borrar
King, Timumachtikan! (2011)
126 ocurrencias
7 Tay horaj timuketza?
Tay horaj tikuchi ka tayua? — Nitakwa chikwey horaj wan nimuteka chiknawi horaj, pal nimuketza peyna.
p. 35 · Ver en el diccionario: takwa
Traducción
¿A qué hora te duermes por la noche? — Como a las ocho y me acuesto a las nueve, para levantarme temprano.
8 Nikpia se mistun
Shikita yajuni.
p. 39 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Mira aquel.
10 Tay tikwa?
Nimukwepa tajkutunal wan nitakwa.
p. 44 · Ver en el diccionario: takwa
Traducción
Regreso a mediodía y como.
11 Shisa!
Ne siwapiltzin kita ne iikaw.
p. 46 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Yaja kiuni cafe. Ne siwapiltzin kita ne iikaw.
Ella bebe café. La niña ve a su hermanito.
“Shikita nuikaw, yaja kuchi!” ina ne siwapiltzin.
p. 46 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
“¡Mire mi hermano, él duerme!” dice la niña.
“Nikita ka kuchi, pero yaja chikitik!” ina ne inan.
p. 46 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
“¡Veo que duerme, pero él es pequeño!” dice su madre.
13 Chilkwachtzin
15 Antaketzat Nawat?
Sejse titaketzat wan sejse tesu welit.
p. 59
Traducción
Te muchi. Sejse titaketzat wan sejse tesu welit.
No todos. Algunos hablamos y algunos no pueden.
18 Kan minaya?
Shikita!
p. 66 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Nikmati kan nemi. Shikita! Yaja mawiltia iwan ne tumistun itan ne mesaj!
Ahora sé dónde está. ¡Mira! ¡Juega con nuestro gato debajo de la mesa!
Yaja mawiltia iwan ne tumistun itan ne mesaj!
p. 66
Traducción
Nikmati kan nemi. Shikita! Yaja mawiltia iwan ne tumistun itan ne mesaj!
Ahora sé dónde está. ¡Mira! ¡Juega con nuestro gato debajo de la mesa!
19 Te nikajsi nuamatzin
Taika te titajkwilua?
p. 68
Traducción
¿Por qué no escribes?
Shikwi se tisat wan shitajkwilu tik ne muamatzin!
p. 68
Traducción
¡Usa un lápiz y escribe en tu cuaderno!
20 Shu shikua se amatzin!
Shikita, naja nikishtia muchi, pero te nikita ne amatzin.
p. 70 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Nemi yek. Shikita, naja nikishtia muchi, pero te nikita ne amatzin.
Está bien. Mira, yo saco todo. Pero no veo el cuaderno.
Ashkan shiktali muchi ijpak ini mesaj, pal naja nitachia...
p. 70 · Ver en el diccionario: tachia
Traducción
Ashkan shiktali muchi ijpak ini mesaj, pal naja nitachia... Nikita ka inte nemi nikan.
Ahora pon todo encima de esta mesa, para que yo vea... Veo que no está aquí.
Nikita ka inte nemi nikan.
p. 70 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Ashkan shiktali muchi ijpak ini mesaj, pal naja nitachia... Nikita ka inte nemi nikan.
Ahora pon todo encima de esta mesa, para que yo vea... Veo que no está aquí.
Yajika te niweli nitajkwilua!
p. 70
Traducción
Nikmati! Yajika te niweli nitajkwilua!
¡Lo sé, por eso no puedo escribir!
Timuneki se amatzin pal titajkwilua tik ne tamachtiluyan.
p. 70
Traducción
Timuneki se amatzin pal titajkwilua tik ne tamachtiluyan. Shu shikua se!
Necesitas un cuaderno para escribir en la escuela. Ve a comprar uno.
Shu shitajtani tik ne tiendaj.
p. 70 · Ver en el diccionario: tajtani
Traducción
Inte nikmati. Shu shitajtani tik ne tiendaj.
No sé. Ve a preguntar en la tienda.
21 Te niweli nitajkwilua
Shiktapu ne muamatzin wan shitajkwilu...
p. 74
Traducción
Shiktapu ne muamatzin wan shitajkwilu... Wan ashan kanka tiaw?
Abre tu cuaderno y escribe... ¿Y ahora a dónde vas?
Ashan shikwi ini iswat wan shitajkwilu ken muchi.
p. 74
Traducción
Tiweli tiaw tikua se nemanha. Ashan shikwi ini iswat wan shitajkwilu ken muchi.
Puedes ir a comprar uno luego. Ahora toma esta hoja y escribe como todos.
Te niweli nitajkwilua.
p. 74
Traducción
No puedo escribir.
Taika te tiweli titajkwilua?
p. 74
Traducción
¿Por qué no puedes escribir?
24 Tik ne tiankis (1)
Yaja kimatiaya tay muneki, wan kipiaya ne itumin pal kitashtawia.
p. 81 · Ver en el diccionario: tashtawia
Traducción
Paula yawi ka tiankis kikua takwal ken mujmusta. Yaja kimatiaya tay muneki, wan kipiaya ne itumin pal kitashtawia. Ini tay yawi kikua: awakat, chil, pula wan cafe. Te muneki et wan tumat ika ka ichan nemia. Nusan kipiaya tejteksisti ika yaja kipia se tijlan.
Paula se va al mercado a comprar comida como todos los días. Ella ya sabe qué necesita, y ya tiene su dinero para pagarlo. Esto es lo que va a comprar: aguacates, chiles, plátanos y café. No necesita frijoles y tomates porque en casa ya hay. También ya tiene huevos ya que ella tiene una gallina.
Paula kinutza, wan kitajtani keski ipatiw ne pula.
p. 81 · Ver en el diccionario: tajtani
Traducción
Se siwat mutalia kinamaka awakat wan pula tik ne tiankis. Paula kinutza, wan kitajtani keski ipatiw ne pula.
Una mujer se pone a vender aguacates y plátanos en el mercado. Paula le habla, le pregunta cuánto valen los plátanos.
Paula kitashtawia ne tanamakani.
p. 81 · Ver en el diccionario: tashtawia
Traducción
Paula kitashtawia ne tanamakani. Kinekiuk ne chil wan ne cafe. Yawia kitemua...
Paula le paga a la vendedora. Todavía falta el chile y el café. Ya va a buscarlo...
25 Tik ne tiankis (2)
Yaja kitajtanilia se tanamakani:
p. 84 · Ver en el diccionario: tajtani
Traducción
Paula kitemua chijchil tik ne tiankis wan te kiajsi. Yaja kitajtanilia se tanamakani:
Paula busca chiles en el mercado y no encuentra. Ella le pregunta a una vendedora:.
Kwakuni yawi kitajtanilia ne ukse tanamakani:
p. 84 · Ver en el diccionario: tajtani
Traducción
Entonces va y le pregunta a otra vendedora:
26 Tik ne shajkal
— Shikita uni kuyamet tik ne ujti.
p. 86 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— Shikita uni kuyamet tik ne ujti. Wan taja, tikpia kujkuyamet?
— ¡Mira ese cerdo en el camino! ¿Tu tienes un cerdo?
— Ken itachishka?
p. 86
Traducción
— De qué color son?
27 Ne Nawat ne taketzalis ipal nutechan
— Tiweli titaketza Nawat?
p. 88
Traducción
— ¿Puedes hablar náhuat?
— Tiknekit titaketzat ne taketzalis ipal ne tunoywan!
p. 88
Traducción
— ¡Queremos hablar la lengua de nuestros abuelos!
28 Keman tiaw timukwepa?
29 Tiweli tiaw tiktajtanilia
— Naja nikneki niaw nitaketza iwan ne tamachtiani Francisco.
p. 94 · Ver en el diccionario: taketza
Traducción
— Quiero ir a hablar con el maestro Francisco.
— Taika tikneki titaketza iwan?
p. 94
Traducción
— ¿Por qué quieres hablar con él?
— Te tiaw tiweli tikita ne tajtzin Francisco musta ka tapuyawa.
p. 94 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— No podrás ver al señor Francisco mañana por la mañana.
30 Chilkwachtzin wan ne kuyut
— Yaja nechilwij ka te niweli nitaketza iwan aka tik ne ujti.
p. 95 · Ver en el diccionario: taketza
Traducción
— Yaja nechilwij ka te niweli nitaketza iwan aka tik ne ujti. Niawa tel!
— Ella me dijo que no puedo hablar con nadie en el camino. Ya me voy pues!
— Shiawa tel, chikitik, timuitat nemanha...
p. 95 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— Vete pues, pequeña, nos vemos más tarde...
31 Nikelnamiki nutechan
— Taika titakaktuk?
p. 97
Traducción
— ¿Por qué estás callado?
— Tejkia tay titakaktuk.
p. 97
Traducción
— Tejkia tay titakaktuk. Pero ashan tea welit taketzat muchi. Tik tutechan tikelkawat ne itaketzalis ne tunoywan.
— Es verdad lo que has oído. Pero ahora ya no pueden hablar muchos. En nuestro pueblo olvidamos la lengua de nuestros abuelos.
Tik tutechan tikelkawat ne itaketzalis ne tunoywan.
p. 97
Traducción
— Tejkia tay titakaktuk. Pero ashan tea welit taketzat muchi. Tik tutechan tikelkawat ne itaketzalis ne tunoywan.
— Es verdad lo que has oído. Pero ahora ya no pueden hablar muchos. En nuestro pueblo olvidamos la lengua de nuestros abuelos.
— Muita ka tiktasujta ne Nawataketzalis!
p. 97 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— Se ve que amas la lengua náhuat.
32 Ume takwikalis
33 Sujsul nipakiskia
— Te, ika nemit pal musajsakat ne kujkumal ka ukse techan pal tiknamakat, wan chiupi tumin naka pal muchi titakwat tik ne kal.
p. 103 · Ver en el diccionario: takwa
Traducción
— No, porque hay que llevar los comales a otro pueblo para venderlos, y queda poco dinero para que todos en casa coman.
34 Tay tikchijki?
Titajtaketzket chiupi, wan tiajket ka tiankis tikuat takwal.
p. 105 · Ver en el diccionario: tajtaketza
Traducción
— Naja nikuchki hasta makwil horaj, nimuketzki wan nikmanki ne takwal. Kwakuni niajki ichan nunan. Titajtaketzket chiupi, wan tiajket ka tiankis tikuat takwal. Kwak tamik, timukwepket.
— Yo dormí hasta las cinco, me levanté e hice la comida. Entonces fui a casa de mi madre. Platicamos un poco, y fuimos al mercado a comprar comida. Después, regresamos.
35 Te niajki nitekiti
Nimuketzki nitakwa pero te nimumatki yek, yajika nimutekak senpa wan ninakak tik ne tapech.
p. 107 · Ver en el diccionario: takwa
Traducción
Nemanha nimukwepki nisa ika nimayana. Nimuketzki nitakwa pero te nimumatki yek, yajika nimutekak senpa wan ninakak tik ne tapech. Te niwelik nikisa ika nisutawa, nikukuya wan nechkukua nutzuntekun.
Luego me volví a despertar porque tenía hambre. Me levanté a comer pero no me sentí bien, por eso me acosté otra vez y me quedé en la cama. No pude salir porque estaba cansado, estaba enfermo y me dolía la cabeza.
Yaja walaj pal kita su ninemi yek, ika kimatki ka te niajsik nitekiti.
p. 107 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Ijkiuni nipanuk hasta ne teutak. Kwakuni ajsik ka nuchan se nukunpa. Yaja walaj pal kita su ninemi yek, ika kimatki ka te niajsik nitekiti.
Así pasé hasta la tarde. Entonces llegó a mi casa un amigo [o una amiga]. Él vino para ver si estaba bien, porque supo que no llegué a trabajar.
Sujsul nipakik kwak nikitak.
p. 107
Traducción
Sujsul nipakik kwak nikitak. Kwak ninak ka nikukuya, yaja kinekik nechwika itech se tapajtiani. Naja nimuketzki wan nechwikak, wan tiajket tikitat ne tapajtiani.
Me alegré mucho cuando lo vi. Cuando dije que estaba enfermo, él quiso llevarme para ir a un médico. Yo me levanté y me llevó, y fuimos a ver el médico.
Naja nimuketzki wan nechwikak, wan tiajket tikitat ne tapajtiani.
p. 107
Traducción
Sujsul nipakik kwak nikitak. Kwak ninak ka nikukuya, yaja kinekik nechwika itech se tapajtiani. Naja nimuketzki wan nechwikak, wan tiajket tikitat ne tapajtiani.
Me alegré mucho cuando lo vi. Cuando dije que estaba enfermo, él quiso llevarme para ir a un médico. Yo me levanté y me llevó, y fuimos a ver el médico.
Kwak tiajsiket ichan ne tapajtiani, yaja nechitak pero inak ka te kiajsik tatka.
p. 107
Traducción
Kwak tiajsiket ichan ne tapajtiani, yaja nechitak pero inak ka te kiajsik tatka. Inak ka naja te nikukuya, maya nisutawa. Nechmakak se pajti pal nikuni wan nechilwij ma nimukwepa nimuteka nimusewia hasta ma nimumati yek.
Cuando llegamos donde el médico, él me miró pero dijo que no halló nada. Dijo que yo no estaba enfermo, sólo cansado. Me dio una medicina para tomar y me dijo que volviera a acostarme y descansar hasta que me sintiera bien.
36 Yawi Carlita ichan inoya
Kwak Carlita isak wan kitapuj ne ijish, inak:
p. 110
Traducción
Cuando Carlita despertó y abrió sus ojos, dijo:
Carlita muketzki, muapakak talul wan kitalij ikwajkwach.
p. 110
Traducción
Carlita muketzki, muapakak talul wan kitalij ikwajkwach. Mutalij kiuni chiupi cafe iwan se tamal. Kwak tamik takwa, kiski mutalua. Mutaluj hasta ajsik ichan inoya.
Carlita se levantó, se lavó de prisa y se puso la ropa. Se sentó a beber un poco de café con una tortilla. Cuando había comido, salió corriendo. Corrió hasta la casa de su abuela.
Ne lamatzin kitapuj, kitak ne ishwiu wan kinapaluj.
p. 110
Traducción
La anciana abrió, miró su nieta y la abrazó.
— Sujsul nimayana! — inak Carlita.
p. 110
Traducción
— ¡Tengo mucha hambre! — dijo Carlita.
Carlita wan inoya mutalijket itech ne mesaj.
p. 110
Traducción
Carlita y su abuela se sentaron junto a la mesa.
Pejki taketza Carlita:
p. 110
Traducción
Empezó a hablar Carlita:
Kwak nisak wan niktapuj ne nujnuish, nikitak ne horaj: chikwasen wan tajku.
p. 110
Traducción
— Tesu, nishtunak nimuketza. Kwak nisak wan niktapuj ne nujnuish, nikitak ne horaj: chikwasen wan tajku. Nikmatki ka su te nimuketza talul, yawi nechajwa ne tamachtiani kwak niajsi ka tamachtiluyan, wan sujsul niu-nishpinawa.
— No, tardé en levantarme. Cuando desperté y abrí los ojos, vi la hora: ¡seis y media! ¡Sabía que si no me levantaba de prisa, me iba a regañar la maestra cuando llegaba a la escuela y me daría mucha pena!
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua.
p. 110
Traducción
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua. Nikishtij ne nuamatzin tik ne nukustalchin wan nipejki nitajkwilua ken muchi.
— Sólo me dijo que me sentara y empezara a escribir. Saqué de mi mochila mi cuaderno y empecé a escribir como los otros.
Nikishtij ne nuamatzin tik ne nukustalchin wan nipejki nitajkwilua ken muchi.
p. 110
Traducción
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua. Nikishtij ne nuamatzin tik ne nukustalchin wan nipejki nitajkwilua ken muchi.
— Sólo me dijo que me sentara y empezara a escribir. Saqué de mi mochila mi cuaderno y empecé a escribir como los otros.
—Semaya titajkwiluj?
p. 110
Traducción
— ¿Sólo escribiste?
— Tiweli tipewa tituchpana, wan naja niaw nipewa nitapaka.
p. 111
Traducción
— Tiweli tipewa tituchpana, wan naja niaw nipewa nitapaka. Kwak tami tutekiw, tiaw tiwelit tikmanat ne takwal.
— Puedes empezar a barrer, y yo empezaré a lavar. Después del trabajo, podremos cocinar la comida.
37 Taika te tiwalaj?
Tejemet tikwijket ne tawikani, wan tik Sentzunat tiajket tikitat se ne iechkawan itukay Luisito.
p. 113
Traducción
— Te niajki nusel, yajki nuwan se nukunpa itukay Fernando. Tejemet tikwijket ne tawikani, wan tik Sentzunat tiajket tikitat se ne iechkawan itukay Luisito. Taja tikishmati?
— No fui solo, fue conmigo un amigo que se llama Fernando. Tomamos el bus y en Sonsonate fuimos a ver a uno de sus hermanos mayores llamado Luisito. ¿Lo conoces?
Yaja techwikak titakwat.
p. 113 · Ver en el diccionario: takwa
Traducción
— Ne domingoj panutuk, wan yawi mukwepa ne semanaj witz. Yaja techwikak titakwat.
— El domingo pasado, y va a regresar la semana que viene. Él nos llevó a comer.
Muchi titakwajket yek wan sujsul ajwiak.
p. 113
Traducción
— Nikwaj inakayu tijlan. Muchi titakwajket yek wan sujsul ajwiak.
— Comí carne de gallina. Todos comimos bien y era muy sabroso.
38 Ken intukay?
— Ikuni witz se siwat, taja tikita?
p. 115 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— Allí viene una mujer, ¿la ves?
— Nikita.
p. 115 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— Nikita. Yaja kiwika se kunet.
— La veo. Ella lleva a un niño.
Tikinhita?
p. 115 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— Uni witz ukse siwat nusan. Ká witz iwan? Ume kunet. Tikinhita?
— Allí viene otra mujer también. ¿Quién viene con ella? Dos niños. ¿Tú los ves?
— E, nikinhita.
p. 115 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— E, nikinhita. Ne siwat kinwika ume kunet.
— Sí, los veo. La mujer lleva a dos niños.
Musta niaw nikinhita ne inoywan.
p. 115 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
— Yajané ne inhishwiu. Nikinhishmati, pero te nikelnamiki ken itukay ne siwapiltzin. Musta niaw nikinhita ne inoywan. Niaw nikintajtanilia ken itukay.
— Ella es su nieta. Los conozco pero no recuerdo cómo se llama la niña. Mañana voy a ver a los abuelos y les preguntaré cómo es que se llama.
Yejemet yawita.
p. 115 · Ver en el diccionario: yawi
Traducción
— Teutaka. Yejemet yawita. Tiawita tejemet nusan.
— Ahora ya es tarde. Ellos ya se van a su casa. Nosotros también ya nos vamos [o: vámonos].
Tiawita tejemet nusan.
p. 115 · Ver en el diccionario: yawi
Traducción
— Teutaka. Yejemet yawita. Tiawita tejemet nusan.
— Ahora ya es tarde. Ellos ya se van a su casa. Nosotros también ya nos vamos [o: vámonos].
39 Niweli nimetzmachtia!
Naja tea niu-nitaketza muwan tik Castillaj, semaya tik Nawat.
p. 117
Traducción
— Ashan! Naja tea niu-nitaketza muwan tik Castillaj, semaya tik Nawat.
— ¡Ahora! Ya no voy a hablar contigo en español, sólo en náhuat.
— Tikneki ma nikpata tay tina tik Castillaj pal tikitat su nikmati yek?
p. 117
Traducción
— ¿Quieres que traduzca lo que dices al español para ver si lo entiendo bien?
Semaya tiawit titaketzat tik Nawat.
p. 117
Traducción
— Tesu, te yek ma shikpata. Semaya tiawit titaketzat tik Nawat. Te nikneki ma titaketzakan tik Castillaj. Shikelkawa ne Castillaj. Shiyultaketza semaya tik Nawat.
— No, no es bueno [no conviene] que traduzcas. Solamente vamos a hablar náhuat. No quiero que hablemos en español. Olvidá el español. Pensá en náhuat no más.
Te nikneki ma titaketzakan tik Castillaj.
p. 117
Traducción
— Tesu, te yek ma shikpata. Semaya tiawit titaketzat tik Nawat. Te nikneki ma titaketzakan tik Castillaj. Shikelkawa ne Castillaj. Shiyultaketza semaya tik Nawat.
— No, no es bueno [no conviene] que traduzcas. Solamente vamos a hablar náhuat. No quiero que hablemos en español. Olvidá el español. Pensá en náhuat no más.
40 Tay metzilwij ma shikchiwa?
— Metzajsi ne tumin pal titakua?
p. 120
Traducción
— ¿Te alcanza el dinero para hacer las compras?
— Yek, naja nusan nimuneki niaw nitakua.
p. 120
Traducción
— Yek, naja nusan nimuneki niaw nitakua. Semaya shinechchia chiupichin pal niweli niaw niktemua nutumin.
— Bien, yo también necesito ir a comprar. Sólo esperame un poquito para que pueda ir a buscar mi dinero.
— Techtuktij ma titajkwilukan.
p. 120
Traducción
— Techtuktij ma titajkwilukan. Tinemit pal titajkwiluat ashan pal tiwelit tikwikat ne tutekiw ka tamachtiluyan musta.
— Escribir. Tenemos que escribir ahora para que podamos llevar nuestro trabajo a la escuela mañana.
Tinemit pal titajkwiluat ashan pal tiwelit tikwikat ne tutekiw ka tamachtiluyan musta.
p. 120
Traducción
— Techtuktij ma titajkwilukan. Tinemit pal titajkwiluat ashan pal tiwelit tikwikat ne tutekiw ka tamachtiluyan musta.
— Escribir. Tenemos que escribir ahora para que podamos llevar nuestro trabajo a la escuela mañana.
42 Nikinmachtia tay nimumachtia
43 Te tiawit tikajkawat ma miki!
Sujsul nugustoj nitaketza tik Nawat, ika yaja ne taketzalis ipal tutechan.
p. 130 · Ver en el diccionario: taketza
Yajika nitaketza Nawat tik ne tamachtiluyan wan ka nuchan.
p. 130 · Ver en el diccionario: taketza
Nusan nitaketza ijkiuni iwan nukunpawan seujseujti.
p. 130 · Ver en el diccionario: taketza
Melka uni, yejemet pakit sujsul ika tejemet tiwelit titaketzat, wan ingustoj mumachtiat tuwan nusan.
p. 130
Nunoya wan nutatanoy nusan kitat yek ma timumachtikan, wan inat ka titaketzat galantzin.
p. 130
Tinat ka ne Nawat yultuk su tejemet titaketzat Nawat.
p. 130
Su titaketzat, te yawi miki, yawi yultuk.
p. 130
Su titaketzat, te yawi muelkawa.
p. 130
Ika tiktasujtat tutechan, te tiknekit ma kielkawa ne itaketzalis.
p. 130
Wan te yawi muelkawa, su muchi techkakit titaketzat Nawat nujme: tik ne tamachtiluyan, tik ne ujpatawak ipal tutechan, ka tuchan, kan timawiltiat, kan titekitit, kan tipashaluat…
p. 130
Titaketzakan Nawat ika yaja tupal.
p. 130
44 Se yualu
45 Nitachia iwan ne nujnuish
Tikitakan: kan tikneki ma tipewakan?
p. 134
Itan ne tutzuntekun nemi ne tukechtan...
p. 134
— Pal titamit, nikpia ume numetzkuyu wan ume nukshi.
p. 134
Oraciones 1–100 de 116 · Siguientes
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).