Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
1089 ocurrencias en 6 textos · Borrar
Tajtaketza pal Ijtzalku770Naja Ni Genaro70Achtu Taksalis16Timumachtikan!128El Pipil de la Región de los Itzalcos56The Pipil Language of El Salvador49
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
770 ocurrencias
Capítulo 1
Ashkan tiksajsakat chikwasenpual kushtal aros.
p. 19
Tiu-talkwit chikwasen sontes kwawit.
Ashkan tiu-talkwit chikwasen shikiwit istaket, chikwasen shikiwit chiltiket; ashkan ne et kutiltiket.
p. 19 · Ver en el diccionario: chikwasen
Nechnamakilia ka tzunti pesos ne kwawit.
p. 19 · Ver en el diccionario: kwawit
Capítulo 2
Tikichkwat ne tal ipal tiktukat ne ish ne kakawat.
p. 20
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
70 ocurrencias
Kwak Naja Nichikitik
Kwak Naja Nichikitik
p. 4 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
Niñez
Nipejki niaw ka tamachtiluyan kwak nikpiatuya majtakti shiwit.
p. 4 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
Nipejki niaw ka tamachtiluyan kwak nikpiatuya majtakti shiwit. Maya nimumachtij ume taksaya.
Empecé a ir a la escuela cuando tenía diez años. Sólo estudié dos grados.
Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka.
p. 4 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka. Iwan ipatiw chupi naka pal nikua tay nimuneki, wan chupi pal nimukwepa nikua senpa kumal.
Por eso cuando yo estaba chiquito sólo llevaba comales para vender. De su precio poco me quedaba para comprar lo que necesitaba y para volver a comprar más comales.
Nitamachtia Nawat
Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli.
p. 6 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli. Né ninemik ume shiwit, wan ka tesu nechtashtawat yek, nikiski wan ninakak nitekiti tik ne kojtan.
Así pasaron muchos años, y cuando tenía cuarenta y siete años trabajé en la Alcaldía. Allá estuve dos años, pero como no me pagaron bien, me salí y me quedé trabajando en el monte.
Nikpalewia Ne Nawataketzalis
Kiunij panuk, pejki niajsi pal nechishmatit, wan kwak nechishmatket, ne nantzin Vicky de Amaya nechilwij:
p. 8 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
Panuk ka nechilwijket ma niajsi ka Kulalmumachtiani pal nechishmatit. Kiunij panuk, pejki niajsi pal nechishmatit, wan kwak nechishmatket, ne nantzin Vicky de Amaya nechilwij:
Sucedió que me dijeron que llegara al Círculo Estudiantil para que me conociesen. Así fue, fui para que me conocieran, y cuando me conocieron, la señora Vicky de Amaya me dijo:
Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)
16 ocurrencias
Tamachtilis 3. Nikneki kukumutzin
Tamachtilis 9. Nechkukua nuweyka.
Maka (ma’) shikwa miak kukumutzin!
Ver en el diccionario: kwa
Teya niunikwa miak kukumutzin nian nakatamal.
King, Timumachtikan! (2011)
128 ocurrencias
7 Tay horaj timuketza?
Tay horaj tikisa? — Naja nikisa chikwasen horaj.
p. 35 · Ver en el diccionario: chikwasen
Traducción
Tay horaj tikisa? — Naja nikisa chikwasen horaj. Niajsi chikume horaj, wan nitekiti hasta tajkutunal.
¿A qué hora sales? — Salgo a las seis. Llego a las siete, y trabajo hasta mediodía.
Tay horaj timukwepa ka teutak? — Nimukwepa makwil o chikwasen horaj.
p. 35 · Ver en el diccionario: chikwasen
Traducción
¿A qué hora regresas por la tarde? — Regreso a las cinco o las seis.
Tay horaj tikuchi ka tayua? — Nitakwa chikwey horaj wan nimuteka chiknawi horaj, pal nimuketza peyna.
p. 35 · Ver en el diccionario: takwa
Traducción
¿A qué hora te duermes por la noche? — Como a las ocho y me acuesto a las nueve, para levantarme temprano.
8 Nikpia se mistun
Ká kikwa ne et?
p. 38 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
¿Quién come los frijoles?
Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)
56 ocurrencias
p. 47 · Nahuizalco
p. 48 · Nahuizalco
Ume ish wan yey kwakwacho.
p. 48 · Nahuizalco
Traducción
Dos ojos y tres cuernos
Nawi piltzinmet takwat.
p. 48 · Nahuizalco
Traducción
Cuatro muchachos están comiendo
Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)
49 ocurrencias
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976
Ta kikwa ne takat kishtilia, kishtilia; muchi kishtilia, ta kineki kikwa, muchi kishtilia.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
Lo que comía el hombre, se lo quitaba ella, se lo quitaba, le quitaba todo, cualquier cosa que quería comer se lo quitaba.
Ashan nechilwia ne palej asu nikpia se nufinkita, ma niyu iwan, wan ne chijchiltik tzaput ma kikwa ne ujuksik, wan tami ma kimaka wan ne chijchikajtuk pal nikmiktia.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
“Pues el padre me dijo que si tengo una finquita que la lleve a comer zapote maduro y que le pegue en la cabeza duro con los que están duros para matarla.”
Kinekit kikwat ne nakat, ne ijyak nakat pal ne masat.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
Se querían comer la carne, la carne hedionda del venado.
Te shikwakan nushulejyu, te shikwakan nushulejyu!, asi le dice.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kwa
Traducción
“¡No se coman a mi marido! ¡No se coman a mi marido!” así les decía.
Muchijki ne kwawit wan kipishki se itakil, se wajkal.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kwawit
Traducción
Brotó el árbol y dio fruta, un huacal.
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).