Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
4799 ocurrencias en 6 textos · Borrar
Tajtaketza pal Ijtzalku2977Naja Ni Genaro289Achtu Taksalis63Timumachtikan!737El Pipil de la Región de los Itzalcos353The Pipil Language of El Salvador380
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
2977 ocurrencias
Capítulo 1
Ashkan ajwituk ne tal iwan tutunik.
Ika, tiu -tiktait pal tiktukat ne tunalmil.
Shiktamuta ne tasul ipal tikcha arar ipal tiktuka ne tawial ne tunalmil.
Ashkan shini ne at.
Musta inte kimaka ne at.
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
289 ocurrencias
Kwak Naja Nichikitik
Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez.
p. 4 · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
Nutukay Genaro Ramírez Vásquez. Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez. Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan. Ne ume ipal Kushkatan.
Me llamo Genaro Ramírez Vásquez. Nací en Santo Domingo de Guzmán en el mes de septiembre del año 1933, hijo de Juana Ramírez y de Catarino Vásquez. Mi madre era ama de casa, y mi padre trabajaba en el monte. Ambos eran salvadoreños.
Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan.
p. 4 · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
Nutukay Genaro Ramírez Vásquez. Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez. Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan. Ne ume ipal Kushkatan.
Me llamo Genaro Ramírez Vásquez. Nací en Santo Domingo de Guzmán en el mes de septiembre del año 1933, hijo de Juana Ramírez y de Catarino Vásquez. Mi madre era ama de casa, y mi padre trabajaba en el monte. Ambos eran salvadoreños.
Ne ume ipal Kushkatan.
p. 4 · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
Nutukay Genaro Ramírez Vásquez. Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez. Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan. Ne ume ipal Kushkatan.
Me llamo Genaro Ramírez Vásquez. Nací en Santo Domingo de Guzmán en el mes de septiembre del año 1933, hijo de Juana Ramírez y de Catarino Vásquez. Mi madre era ama de casa, y mi padre trabajaba en el monte. Ambos eran salvadoreños.
Iwan ipatiw chupi naka pal nikua tay nimuneki, wan chupi pal nimukwepa nikua senpa kumal.
p. 4 · Ver en el diccionario: neki
Traducción
Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka. Iwan ipatiw chupi naka pal nikua tay nimuneki, wan chupi pal nimukwepa nikua senpa kumal.
Por eso cuando yo estaba chiquito sólo llevaba comales para vender. De su precio poco me quedaba para comprar lo que necesitaba y para volver a comprar más comales.
Nitamachtia Nawat
Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli.
p. 6 · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli. Né ninemik ume shiwit, wan ka tesu nechtashtawat yek, nikiski wan ninakak nitekiti tik ne kojtan.
Así pasaron muchos años, y cuando tenía cuarenta y siete años trabajé en la Alcaldía. Allá estuve dos años, pero como no me pagaron bien, me salí y me quedé trabajando en el monte.
Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)
63 ocurrencias
Tamachtilis 1: Ken tinemi?
Tamachtilis 2. Kan muchan?
Ninemi tik Sentzunhat.
Ver en el diccionario: nemi
Tamachtilis 3. Nikneki kukumutzin
Nikneki nimetztajtanilia se.
Ver en el diccionario: neki
King, Timumachtikan! (2011)
737 ocurrencias
1 Yek tunal!
Ken tinemi?
p. 19 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
Yek tunal. Ken tinemi?
Buenos días. ¿Cómo estás?
2 Ken mutukay?
3 Ini ne tamachtiani
4 Tay tikneki?
Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)
353 ocurrencias
p. 47 · Nahuizalco
Ne lamat.
p. 47 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
La vieja
Ne shuret.
p. 47 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
El viejo
Ne chalutal.
p. 47 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
El guayabal
Ne nawa.
p. 47 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
El matasano
Kan nemi ne kunet?
p. 47 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: kunet, ne, né2, nemi
Traducción
Dónde está el niño?
Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)
380 ocurrencias
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Ken nemi iseltzin ne itelpuchtzin, rey kitasujta kitasujta.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: ne, né2, nemi
Traducción
Ya que era su único hijo, el rey lo amaba, mucho lo amaba.
Kikuilia ne isapatos de oroj.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
Le compró zapatillas de oro, le compró zapatillas de oro.
Pero kenemej tesu mawiltia ka afuera, muchijki entristeser.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Traducción
Pero, como no jugaba afuera, se puso triste.
Ne iseltzin kipiat.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: ne, né2
Traducción
Ne iseltzin kipiat. Pejki kukuya, pejki kukuya.
Lo tenían allí todo solito; se empezó a enfermar, se enfermó.
Kilwia ne inan ma tinakan ne reynaj; kilwia ne inan: Tiut tiyawit tipashaluat nepa ka kujtan Tiut tiawit aber su timuchiwa alegrar chupi.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: ne, né2, nepa
Traducción
Su mamá – es decir la reina – su mamá le dijo, “Vamos a dar un paseo allá en el bosque”. “Vamos a ver si no te puedes alegrar un poquito.”
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).