Textos

Tiktukat ne shupanmil keman ne tal waktuk, ipal keman wetzki ne at takati ne tawial.

p. 18

Yey metzti nemi ne shupanmil.

p. 18

Ijtik ne shupan mutuka ne kakawat.

p. 20

Nemi ume kuku, ken ne shushukna ush pushawa, iwan ne tepitin.

p. 20 · Ver en el diccionario: shushuik

Ne papaya muteki shushuik, muishtilia iewayu, tikpitzakuat.

p. 21 · Ver en el diccionario: shushuik

Nemi miak kwajkwawit kichat intakil, ken ne chiltik tzaput, muyutzaput, sinkuya, patach, chulu istak, chulumui, chilimuyu, ichkashukut, durasnu, lala, lima, tzuntzaput...

p. 21

Weli tikwat uksituk ush tishkal ush shushuik.

p. 22 · Ver en el diccionario: shushuik

Tikmakat lala shukuk.

p. 23 · Ver en el diccionario: shukut

Ne itekuyu ne kamujtal yajki se wipta ka tayua kinpajpashua.

p. 26

Keman kitak ka yawi se tawil shushuik kitawilua se mikini, ne takat mumutij, kiski mutalua, yajki minaya.

p. 26 · Ver en el diccionario: shushuik

Ne shujshuletket ikman panutuk inat seuk pal ikuni wejka kichtekit ne ajat pal nikan.

p. 28

“Ashan pal ma kita ka tikitztuk, shu-shikwi se wajkal wan neshti wan tikmaka istat.

p. 30 · Ver en el diccionario: kwi

Kwakuni musaluk tech ne ishulejyu.

p. 30 · Ver en el diccionario: shulejyu

Takwa kan ne takwa ne shulejyu.

p. 30 · Ver en el diccionario: shulejyu, shulét

Wan pal mijkwita, tik ne itili ne shulejyu; wan pal mushisha, tik ne kulutzin ne shulejyu.

p. 30 · Ver en el diccionario: shulejyu, shulét

Wan pal kuchi, mukupewa katka tech ne ishulejyu, wan kuchit sanse wan tajtaketzat yek.

p. 30 · Ver en el diccionario: shulejyu

San mulina ne ishulejyu, nemá nemi yaja pachiwia pal-te kiajkawa.

p. 30 · Ver en el diccionario: shulejyu

Kwakuni kishtik ne ikwechpala ne ishulejyu wan kitalik pal ma mutali ne itzuntekun.

p. 31 · Ver en el diccionario: shulejyu

Kwakuni tejkuk ne shulejyu wan kiasik se, wan kaltajtalik se.

p. 31 · Ver en el diccionario: shulejyu, shulét

Kwakuni kiski mutalua ne masat, wan kan kikak ka mutaluk, inak yaja ka mutaluk ne shulejyu.

p. 31 · Ver en el diccionario: shulejyu, shulét

Kwakuni temuk ne ishulejyu.

p. 31 · Ver en el diccionario: shulejyu

Wan weytiak yajki chiupi, weytiak yajki, kichiwki se shuchitin.

p. 32

“Shikmaka istat wan shu-shikishka senpa.”

p. 34

“Shumet shikmanakan ne tawial tik se kumit, wan shumet shiktukakan.”

p. 37 · Ver en el diccionario: yawi

Maka shu-shikwakan, ka su ankikwat inte yu-takati.

p. 38

Ashan shumet shiktukakan, wan ankitasket, chikwey tunal ankipiasket sinti.

p. 38 · Ver en el diccionario: yawi

Maya shu-shimukwepa tikmiktia se ne nupilawan.

p. 40 · Ver en el diccionario: mukwepa

Kipia uksituk, kipia shushuik wan kipia ipilawan.

p. 41 · Ver en el diccionario: shushuik

Wan ini kakawat kipia uksituk, kipia selek wan kipia shujshuchit.”

p. 41 · Ver en el diccionario: shuchit

“Shikita, ini inte tami, ne pula kipia uksituk, shushuik wan ipilawan.

p. 41 · Ver en el diccionario: shushuik

Ini kakawat kipia uksituk wan kipia selek wan kipia shuchit: ini inte tami.”

p. 41 · Ver en el diccionario: shuchit

Ashan tey ne nemit katka wejweya, kitak yaja muchi shujshuretket.

p. 42 · Ver en el diccionario: shulét

Yaja inak ka keman yaja nemituya siwapil, kilijket ne shujshulejmet ka ipan ne teupan nemituya se ujti ka yawi chan ejekat, wan ne nemi se kumit kwakwalaka wan at, wan mushtukat muchi maltiat.

p. 51 · Ver en el diccionario: shulét

“Shu-shikili ashta ma wiki yaja niu-nikisa tik ne ikal.”

p. 52 · Ver en el diccionario: ilia

“Shu-shikili ka naja inte niktemujtuk, nian nikilijtuk ka naka yaja ken itekuyu.

p. 52 · Ver en el diccionario: ilia

Kitamutiliat shujshuchit.

p. 53 · Ver en el diccionario: shuchit

Ne ajachichin — wan ne wejwey kenhaya ken ne chijchichin — kan yawia kalaki ne shupan pitzawaya; wejwey wan chijchichin ajat kashawi.

p. 57

Yaja ne kwak kimaka ne at, wey shupan.

p. 57

Kwakuni kwak ne kisa ini shupan, tikitat ka muchi ne ajat chamawaya; yaja kwak ne kimakishtiat ne at ne tepewa, intea kikwit ne at pal kitejkultiat.

p. 57

Kwakuni yawit kikwit ne ajat pal ka senkak: kan kisa ne shupan, ne tepewa yawit kikwit ne ajat kan ne yu-kalaki ne shupan.

p. 57

Yaja ne ka tikitat ka kisa ini shupan wan kalaki.

p. 57

Yaja ne, kwak kalaki ne shupan ka ne tikitat ka nikan tunalku.

p. 57

Wan ne tepewa kenhaya yajasan itekuyu muchi ne shujshuchit.

p. 58 · Ver en el diccionario: shuchit

Muchi ne shujshuchit tey ne tikpiat nikan tejemet, kenhaya yejemet kipiat.

p. 58 · Ver en el diccionario: shuchit

Yajika, kan nemi shuchit – muchi shujshuchit – yejemet witzet tachiat.

p. 58 · Ver en el diccionario: shuchit

Kipiat se shuchit ka inte kuchi.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Ika tik muchi kan nemi shujshuchit, nemi shuchit ka kuchi, wan shuchit ka inte kuchi.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Wan nemi se shuchit shushukna-tani.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Yaja ne kinekit ne tepewa; yaja ne kitaliat tajpia kan nemi ne seki shujshuchit.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Wan yaja ne shuchit yaja ne mas yultuk, wan uni weli mukwi pal muchi pal se taltikpak tey panu.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Yaja kipia se tunal ini shuchit, yaja kichiwa kenhaya ken ne metzti.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Ini shuchit kimakat se taltikpak shushuik.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit, shushuik

Yajika, ijkiuni ini shuchit yaja ne tajpia kan takatit muchi ne ajat.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Su asiskia waki ini shuchit, wakiskiat muchi ne ajat pal nikan taltikpak.

p. 59 · Ver en el diccionario: shuchit

Yaja ne kan muchiwa ne teshuti.

p. 60

Ne kipiat muchi tey ne kikwit pal ne shupan.

p. 60

Yaja nemi pal yawi kipanultia muchi tey ne munekit pal ne shupan.

p. 62

Yajika, kan ne yu-kalaki ne shupan, kiliat ka weli kiejekua su nemi yek ne matat ijtik kisajsakat ne at.

p. 62

Yaja, kwak ne yu-kalaki ne shupan, tikitat ka muketza ne mishti wan kunyuaki, wan pewa shijshini ne at, inte kimaka, ika yaja inte weli kichiwa; semaya tey weli kiejekua.

p. 62

Kenhaya, kan ne yawi kisa ne shupan: kwak ne tikitat ka panu se tapayawichin, ipan witz seuk, wan sansenkak yawi.

p. 62

Ne tekwisi nemi ne shushuik, tekwisi nemi ne ashalin, wan nemi ne pitzaktekwisi, wan nemi ne atekwisi.

p. 64 · Ver en el diccionario: shushuik

Wan kwak tikitat kan kisa ne shupan, kan tantuk kisa ne shupan wan naka tatatwituk, wan pewa tachia ne tunal; kwakuni nesi pak ne tejtepet ne mishti: tzunhijpak istak ne mishti, pachantuk tanichin.

p. 65

Ne shupan muita ka ajkuikpa ini tunal.

p. 66

Ina ne lamat ne shulet:

p. 69 · Ver en el diccionario: shulét

Niaw nimetzilia naja ken kichiwat katka ne tajtakamet pal ma asi nemá ne shupan.

p. 72

“‘Musta peyna niaw nikinhilia ne sejseyukmet ka ashkan tajkutunal yawi chachapaka ne shupan.’

p. 72

Inat ka yaja ne itekuyu pal ne shupan.

p. 72

Inte shulejtia.

p. 74

Inat ne shujshuletmet ka achtu pejki muchiwa ne tal.

p. 76

“Ne shujshuchit wan ne tujtutut kiekchiwat ne tal...”

p. 77 · Ver en el diccionario: shuchit

Ne shujshuletmet ikman panutuk inat ka kipiatuyat se kuat ka kintakwikaltia keman yaja kipiatuya mayan, wan ne shujshuletmet yawit kalkwit tey kikwa, wan seki mijtutiat.

p. 78

Ne shupan kisa ka peyna, wan ka tajkutunal weli muita nusan, mal tajkutunal nesi istakchin.

p. 80

Yajket tapishuat.

p. 81

“Wan ne iswayu inte nesi ush shushukna nian nesi tey, wan né muita ka nesi kunyuachin.

p. 91 · Ver en el diccionario: shushuik

“Shu-shinechilwitili kan kipia.”

p. 92

“Shikpupu nikan ma naka tapetztik, wan shu-shiminaya ka ne tikchia ne musiwaw.

p. 92

Shu-shinechilwitili.”

p. 94

“Shu-shiminaya shikchia ne musiwaw.

p. 94

Wan kan kitak ne takat, ne ishulejyu ne siwat, yajki ka ichan.

p. 94 · Ver en el diccionario: shulejyu

Shu-shinechilwitili.”

p. 95

Shu-shinechilwitili.”

p. 95

“Shu-shiminaya tikchia ne musiwaw, niawa nikishtia.”

p. 95

“Shu-shiminaya wan tikitas ka niawa nikishtia.”

p. 96

Kwakuni yajki kan nemi ne ishulejyu.

p. 97 · Ver en el diccionario: shulejyu

Nikneki ma shu-shitajtani.”

p. 107

Niu-nikilia ne nushulejyu.

p. 108 · Ver en el diccionario: shulejyu

Ne shujshulejmet inat keman kinamiktiat se ikunew achtu yawit kalkwit se kushtal wan kakawat.

p. 109 · Ver en el diccionario: shulét

Wan kinutzat se shuletzin ma kimiktia se mistun pal kishtiat ne ikwetashyu pal yawit kitalkuliat ne pale ka kinnamiktijtuk.

p. 109

Wan naja nikneki ma shumet taja wan ne mulamajtzin kan yawit asit ne tupipil.”

p. 111 · Ver en el diccionario: yawi

Tiu-tikmaka chiupi ne mushulejyu.

p. 112 · Ver en el diccionario: shulejyu

Kwakuni kilik ne shuret:

p. 113 · Ver en el diccionario: shulét

Kwakuni ne shuret inak:

p. 113 · Ver en el diccionario: shulét

Kwakuni inak ne shuret:

p. 113 · Ver en el diccionario: shulét

Kwakuni kikak se pashaluani, wan yajki ichan ne shuret wan kilik:

p. 114 · Ver en el diccionario: shulét

Niawa nikeluna ne shuret.

p. 114 · Ver en el diccionario: shulét

Kwakuni inak ne shuret:

p. 114 · Ver en el diccionario: shulét

Kwakuni kinutzki ne piltzin ne shuret ma yawi tachia ka tamik kiuni ne at; wan ne kesu inte nemituya.

p. 114 · Ver en el diccionario: shulét

Kwakuni inak ne pashaluani: Ashkan pal nikuchi wan ne shuret, niaw nimutawantia pal nikitzkia ini shuret nitawantuk.

p. 115 · Ver en el diccionario: shulét

Kwakuni asik kan nemi ne shuret.

p. 115 · Ver en el diccionario: shulét

Inak ne shuret:

p. 115 · Ver en el diccionario: shulét