Nahuat

Textos

Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.

Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene

Se busca solo en King, Timumachtikan! (2011) · Todos los textos

35 ocurrencias · Borrar

King, Timumachtikan! (2011)

35 ocurrencias

9 Tay tikchiwa?

  • Tay horaj ajsi ka tamachtiluyan?

    p. 41 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    ¿A qué hora llega a la escuela?

10 Tay tikwa?

  • Tay horaj tiajsi ka tamachtiluyan?

    p. 44 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    ¿A qué hora llegas a la escuela?

14 Tinemit tik Witzapan

  • Tik nutechan nemit tajtamachtiluyan, teujteupan wan miak kal.

    p. 56

    Traducción

    En mi pueblo hay escuelas, iglesias y muchas casas.

  • Keski tamachtiluyan nemit tik Witzapan?

    p. 56 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    ¿Cuántas escuelas hay en Santo Domingo?

  • Tik tutechan tikpiat ume tamachtiluyan.

    p. 56 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    En nuestro pueblo tenemos dos escuelas.

15 Antaketzat Nawat?

  • Muchi ne kujkunet mumachtiat Nawat tik anmutajtamachtiluyan?

    p. 59

    Traducción

    ¿Todos los niños aprenden náhuat en las escuelas de ustedes?

  • Nusan ankipiat tajtamachtiluyan kan mumachtiat Nawat?

    p. 59

    Traducción

    Wan anmejemet? Nusan ankipiat tajtamachtiluyan kan mumachtiat Nawat?

    ¿Y ustedes? También tienen escuelas donde aprenden náhuat?

  • Tik ne seuk tamachtiluyan, te mumachtiat.

    p. 59 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    Semaya tikpiat se. Tik ne seuk tamachtiluyan, te mumachtiat.

    Sólo tenemos una. En la otra escuela, no aprenden.

16 Miak o chiupi?

  • Keski tamachtiluyan ankipiat tik anmutechan?

    p. 61 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    ¿Cuántas escuelas tienen en su pueblo?

  • Tik tutechan tikpiat ume tamachtiluyan, se wey wan se chikitik.

    p. 61 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    En nuestro pueblo tenemos dos escuelas, una grande y una pequeña.

  • Te nikmati, pero tik ne wey tamachtiluyan nemit miak kunet, wan tik ne chikitik, nemit semaya chiupi.

    p. 61 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    No sé, pero en la escuela grande hay muchos niños, y en la pequeña, sólo hay pocos.

20 Shu shikua se amatzin!

  • Timuneki se amatzin pal titajkwilua tik ne tamachtiluyan.

    p. 70 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    Timuneki se amatzin pal titajkwilua tik ne tamachtiluyan. Shu shikua se!

    Necesitas un cuaderno para escribir en la escuela. Ve a comprar uno.

22 Tiwitz nuwan?

  • Kanka tiaw kwak tami ne tamachtiluyan?

    p. 76 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    Cuando termina la escuela, ¿a dónde vas?

27 Ne Nawat ne taketzalis ipal nutechan

  • — Mumachtiat tik ne tamachtiluyan.

    p. 88 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Mumachtiat tik ne tamachtiluyan. Naja nusan niaw nimumachtia.

    — Aprenden en la escuela. Yo también voy a aprender.

36 Yawi Carlita ichan inoya

  • Te nikpia tamachtiluyan!

    p. 110 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Tinemit sabadoj. Te nikpia tamachtiluyan! Ashan niasneki ichan nunoya.

    — Hoy es sábado. ¡No tengo escuela! Hoy iré a casa de mi abuela

  • Nikmatki ka su te nimuketza talul, yawi nechajwa ne tamachtiani kwak niajsi ka tamachtiluyan, wan sujsul niu-nishpinawa.

    p. 110 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Tesu, nishtunak nimuketza. Kwak nisak wan niktapuj ne nujnuish, nikitak ne horaj: chikwasen wan tajku. Nikmatki ka su te nimuketza talul, yawi nechajwa ne tamachtiani kwak niajsi ka tamachtiluyan, wan sujsul niu-nishpinawa.

    — No, tardé en levantarme. Cuando desperté y abrí los ojos, vi la hora: ¡seis y media! ¡Sabía que si no me levantaba de prisa, me iba a regañar la maestra cuando llegaba a la escuela y me daría mucha pena!

  • Kwak niajsik ne tamachtiluyan, ne tamachtiani nechtajtanilij taika nishtunak.

    p. 110 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Tesu. Nimuketzki, nimaltij, niktalij nukwajkwach wan nikiski nimutalua pal nikwi ne tawikani. Kwak niajsik ne tamachtiluyan, ne tamachtiani nechtajtanilij taika nishtunak.

    — No. Me levanté, me bañé, me puse la ropa y salí corriendo para tomar el bus. Cuando llegué a la escuela, me preguntó la maestra por qué me había tardado.

39 Niweli nimetzmachtia!

  • — Tik ne tamachtiluyan, nusan techilwia ne tamachtiani ma tikchiwakan ijkiuni.

    p. 117 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — En la escuela, también nos dice la maestra que hagamos así.

  • — Sujsul nipaki ka anmumachtiat Nawat tik ne tamachtiluyan.

    p. 117 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Sujsul nipaki ka anmumachtiat Nawat tik ne tamachtiluyan. Yek ma shimumachtikan tik ne tamachtiluyan wan ka anmuchan.

    — Me alegra mucho que ustedes aprendan náhuat en la escuela. Es bueno que aprendan en la escuela y en casa..

  • Yek ma shimumachtikan tik ne tamachtiluyan wan ka anmuchan.

    p. 117 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Sujsul nipaki ka anmumachtiat Nawat tik ne tamachtiluyan. Yek ma shimumachtikan tik ne tamachtiluyan wan ka anmuchan.

    — Me alegra mucho que ustedes aprendan náhuat en la escuela. Es bueno que aprendan en la escuela y en casa..

40 Tay metzilwij ma shikchiwa?

  • Wan kwak tami, nemi pal nikchiwa nutekiw ipal ne tamachtiluyan.

    p. 120 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Nemi pal nikpalewia nunoya. Yaja kineki ma ninaka nikpalewia ka ichan. Su te, yawi nechajwa. Wan kwak tami, nemi pal nikchiwa nutekiw ipal ne tamachtiluyan.

    — Tengo que aytudar a mi abuela. Ella quiere que me quede ayudándola en la casa. Si no, me va a regañar. Después, tengo que hacer mi tarea para la escuela.

  • Tinemit pal titajkwiluat ashan pal tiwelit tikwikat ne tutekiw ka tamachtiluyan musta.

    p. 120 · Ver en el diccionario: machtia

    Traducción

    — Techtuktij ma titajkwilukan. Tinemit pal titajkwiluat ashan pal tiwelit tikwikat ne tutekiw ka tamachtiluyan musta.

    — Escribir. Tenemos que escribir ahora para que podamos llevar nuestro trabajo a la escuela mañana.

41 Se tanamakani wan se takuani

  • Yaja kinmachtia ne kujkunet tik ne tamachtiluyan.

    p. 124 · Ver en el diccionario: machtia

42 Nikinmachtia tay nimumachtia

  • Nemanha niktalia nukwajkwach wan niaw ka tamachtiluyan.

    p. 127 · Ver en el diccionario: machtia

  • Tik ne tamachtiluyan ne tamachtiani techmachtia Nawat.

    p. 127 · Ver en el diccionario: machtia

  • Nikinmachtia ne nuikaw wan ne nueltiw muchi tay nimumachtijtuk tik ne tamachtiluyan.

    p. 127 · Ver en el diccionario: machtia

  • Achtu naja nimumachtia tik ne tamachtiluyan, nechmachtia ne tamachtiani.

    p. 127 · Ver en el diccionario: machtia

43 Te tiawit tikajkawat ma miki!

  • Yajika nitaketza Nawat tik ne tamachtiluyan wan ka nuchan.

    p. 130 · Ver en el diccionario: machtia

  • Wan te yawi muelkawa, su muchi techkakit titaketzat Nawat nujme: tik ne tamachtiluyan, tik ne ujpatawak ipal tutechan, ka tuchan, kan timawiltiat, kan titekitit, kan tipashaluat…

    p. 130 · Ver en el diccionario: machtia

48 Nikneki ma shiwikikan nuwan

  • Te niajki ka tamachtiluyan yalua.

    p. 140 · Ver en el diccionario: machtia

50 Tamachtiani Alejandro

  • Yaja kipiatuya se chikitik tamachtiluyan tik ne techan.

    p. 143 · Ver en el diccionario: machtia

  • Ne nunan wan nuteku inaket ka yek ma naja nimumachti, wan kinekituyat ma niaw tik ne tamachtiluyan.

    p. 143 · Ver en el diccionario: machtia

  • Ashan kwak niktzakwa ne nujnuish, niweli nikita uni itamachtiluyan.

    p. 143

  • Kitzakket ne tamachtiluyan ikman, wan tea nemituya tamachtiani tik tutechan.

    p. 143 · Ver en el diccionario: machtia

  • Ne shiwit witz, yawit kitapuat se yankwik tamachtiluyan ipal ne chijchikitik, kan yawit mumachtiat Nawat!

    p. 143 · Ver en el diccionario: machtia

Fuentes y licencias

  • Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
  • Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
  • Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
  • King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
  • Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
  • Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).