Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
19 ocurrencias en 3 textos · Borrar
Naja Ni Genaro8Timumachtikan!7The Pipil Language of El Salvador4
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
8 ocurrencias
Nikpalewia Ne Nawataketzalis
Panuk ka nechilwijket ma niajsi ka Kulalmumachtiani pal nechishmatit.
p. 8
Traducción
Panuk ka nechilwijket ma niajsi ka Kulalmumachtiani pal nechishmatit. Kiunij panuk, pejki niajsi pal nechishmatit, wan kwak nechishmatket, ne nantzin Vicky de Amaya nechilwij:
Sucedió que me dijeron que llegara al Círculo Estudiantil para que me conociesen. Así fue, fui para que me conocieran, y cuando me conocieron, la señora Vicky de Amaya me dijo:
Kiunij panuk, pejki niajsi pal nechishmatit, wan kwak nechishmatket, ne nantzin Vicky de Amaya nechilwij:
p. 8 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
Panuk ka nechilwijket ma niajsi ka Kulalmumachtiani pal nechishmatit. Kiunij panuk, pejki niajsi pal nechishmatit, wan kwak nechishmatket, ne nantzin Vicky de Amaya nechilwij:
Sucedió que me dijeron que llegara al Círculo Estudiantil para que me conociesen. Así fue, fui para que me conocieran, y cuando me conocieron, la señora Vicky de Amaya me dijo:
Nechilwij ne tunal keman yawi muchiwa ne congreso pal naja niajsi.
p. 8 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
Nechilwij ne tunal keman yawi muchiwa ne congreso pal naja niajsi. Wan kiunij kichiwket pal nechishmatit ne ishmatijket. Kitaket ka naja niweli nitaketza Nawat wan nusan nitawawasua. Anka yajika ka ne nawi congreso nechilwijket ka yawit nechmakat nutekiw.
Me dijo la fecha del congreso para que llegase. Y así hicieron para conocerme los especialistas. Vieron que yo sabía hablar náhuat y también escribirlo. Quizá por eso es que en cuatro congresos me dijeron que me iban a dar trabajo.
Anka yajika ka ne nawi congreso nechilwijket ka yawit nechmakat nutekiw.
p. 8
Traducción
Nechilwij ne tunal keman yawi muchiwa ne congreso pal naja niajsi. Wan kiunij kichiwket pal nechishmatit ne ishmatijket. Kitaket ka naja niweli nitaketza Nawat wan nusan nitawawasua. Anka yajika ka ne nawi congreso nechilwijket ka yawit nechmakat nutekiw.
Me dijo la fecha del congreso para que llegase. Y así hicieron para conocerme los especialistas. Vieron que yo sabía hablar náhuat y también escribirlo. Quizá por eso es que en cuatro congresos me dijeron que me iban a dar trabajo.
Nitakwika Ipal Ne Tiut
Wan kunij nechnutzket, wan naja niajki nitaketza iwan, wan yaja nechilwij:
p. 10 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
Y así me llamaron, y yo fui a hablar con él, y me dijo:
King, Timumachtikan! (2011)
7 ocurrencias
29 Tiweli tiaw tiktajtanilia
— Ika yaja nechilwij ka musta te yawi naka ka ichan.
p. 94 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
— Porque él me dijo que mañana no se va a quedar en casa.
— Te nikmati, te nechilwij.
p. 94 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
— Te nikmati, te nechilwij. Pero yawi mukwepa ka tajkutunal. Tiweli tiaw tiktajtanilia ka teutak.
— No sé, no me dijo. Pero regresará a mediodía. Puedes ir a preguntarle en la tarde.
30 Chilkwachtzin wan ne kuyut
— Yaja nechilwij ka te niweli nitaketza iwan aka tik ne ujti.
p. 95 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
— Yaja nechilwij ka te niweli nitaketza iwan aka tik ne ujti. Niawa tel!
— Ella me dijo que no puedo hablar con nadie en el camino. Ya me voy pues!
35 Te niajki nitekiti
Nechmakak se pajti pal nikuni wan nechilwij ma nimukwepa nimuteka nimusewia hasta ma nimumati yek.
p. 107 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
Kwak tiajsiket ichan ne tapajtiani, yaja nechitak pero inak ka te kiajsik tatka. Inak ka naja te nikukuya, maya nisutawa. Nechmakak se pajti pal nikuni wan nechilwij ma nimukwepa nimuteka nimusewia hasta ma nimumati yek.
Cuando llegamos donde el médico, él me miró pero dijo que no halló nada. Dijo que yo no estaba enfermo, sólo cansado. Me dio una medicina para tomar y me dijo que volviera a acostarme y descansar hasta que me sintiera bien.
36 Yawi Carlita ichan inoya
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua.
p. 110 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua. Nikishtij ne nuamatzin tik ne nukustalchin wan nipejki nitajkwilua ken muchi.
— Sólo me dijo que me sentara y empezara a escribir. Saqué de mi mochila mi cuaderno y empecé a escribir como los otros.
Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)
4 ocurrencias
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976
Naja tesu nikmati, peroj nechilwijket ka nusiwaw brujaj, ma niktalij kwidado.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976
Traducción
“No sé, pero me han dicho que mi mujer es bruja, que debo andar con cuidado.”
Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975
Na nikelnamiki tay nechilwij nunoyaj wan nu tatanoy.
Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
Recuerdo lo que me contaron mi abuela y mi abuelo.
El Arco · Santo Domingo de Guzmán, 1975
An niyaw nikchij kontar ka nin nemi se chulet ke yaja propio yaja nechilwijtuk ka inan ne iteku né tik arkuj nemit.
El Arco · Santo Domingo de Guzmán, 1975
Traducción
Hoy voy a contarle que hay aquí un viejo que él mismo me ha contado que su mamá y su papá están allá en el arco . (Hay un arco natural de piedra muy cerca de Santo Domingo de Guzmán.)
La Siguanaba · Santo Domingo de Guzmán, 1975
Nuamikuj ikustuj na nikchiwa kontar cuentos de cosas ke chiwki suceder nin tik nutechan, an nikchij kontar una cosa ke nutatanoy nechiwki kontar Ya nechilwij ka nin tik tutechan kaj de mala suerte kimutiat, kisa se animal ke yejemet kilwiat "Tzuntekumat".
La Siguanaba · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: ilia
Traducción
Nuamikuj ikustuj na nikchiwa kontar cuentos de cosas ke chiwki suceder nin tik nutechan, an nikchij kontar una cosa ke nutatanoy nechiwki kontar Ya nechilwij ka nin tik tutechan kaj de mala suerte kimutiat, kisa se animal ke yejemet kilwiat "Tzuntekumat". Yajika nutatanoy nechchiwki akonsejar kaj te ma ninejnemi tayua porke tamutiat.
A mi amigo le gusta que le cuente historias de las cosas que han sucedido en mi pueblo. Ahora le voy a contar algo que me contó mi abuelo. Me contó que desgraciadamente en mi pueblo asustan. Hay un animal que le llaman la “calavera.” Así es que mi abuelo me aconsejó que no caminara de noche porque te puede espantar.
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).