Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
98 ocurrencias en 5 textos · Borrar
Tajtaketza pal Ijtzalku72Naja Ni Genaro6Timumachtikan!16El Pipil de la Región de los Itzalcos1The Pipil Language of El Salvador3
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
72 ocurrencias
Capítulo 4
Capítulo 5
Seuk tunal keman asiket ne siwapil intea nemituya, wan ne at mutaluaya.
p. 28 · Ver en el diccionario: nemi
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
6 ocurrencias
Kiunij Nemi Katka Ne Tutechan
Inat ka kwak pejki ne techan, tesu nemituya sujsul kajkalmet, maya nemituyat se pual majtakti ume, wan ne kajkalmet nemituyat itzalan ne kwajkwawit.
p. 16 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
Dicen que cuando empezó el pueblo, no habían muchas casas, solo habían treinta y dos, y las casas estaban rodeadas de árboles.
Ne Takat Brujoj
Tik nutechan nemituya se takat itukay Agapito.
p. 34 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
En mi pueblo había un hombre llamado Agapito.
Ipal yaja tesu nemituya kal nemi tzaktuk.
p. 34 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
Ipal yaja tesu nemituya kal nemi tzaktuk. Yaja weli kalaki melka nemi tzaktuk.
Para él no existía una casa cerrada. Él podía entrar aunque estuviera cerrada.
Ne Shupan
Yajika, kaj kenka Tiut? ka yaja techtuktia ne at; kituktia ne shalnaj ejekat pal tikijiukwit; ne tunal pal techtawilua ne tal kan tiktaliat tujtukshi pal weyat ne kwajkwawit pal tikutunat wan iwan yaja tiketzat ne tukal kan tinemit; nusan ne kan nemit ne tukujkunew, kan te techmaka ne tunal, kan tesu tisekmikit.
p. 36 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
Pejkia ne shupan! Pejkia wetzi ne at! Muchi ne jaral yawi mulini wan ne tal yawia shushuknajkisa. Ne takwalmet yawita kipiat itakwal, yawit mutaliat tumawak wan te yawit kiseliat mayan. Yajika ne tushupan yaja techtakwaltia muchi tay tinemit ijpak ne tal, wan kichiwa ka tuweyka mutetzilnajkisa, tumawaya wan weya. Yajika, kaj kenka Tiut? ka yaja techtuktia ne at; kituktia ne shalnaj ejekat pal tikijiukwit; ne tunal pal techtawilua ne tal kan tiktaliat tujtukshi pal weyat ne kwajkwawit pal tikutunat wan iwan yaja tiketzat ne tukal kan tinemit; nusan ne kan nemit ne tukujkunew, kan te techmaka ne tunal, kan tesu tisekmikit. Yajika kaj weliskia kichiwa tay Tiut kichiwa tuwan?
Ya empezó el invierno! Ya empezó a caer el agua! Todos los montes van a retoñar y la tierra ya va a reverdecer. Los animales del campo ya van a tener su comida, van a ponerse gordos y no van a pasar hambre. Por eso nuestro invierno nos mantiene a todos los que estamos sobre la tierra, y hace que nuestro cuerpo se sustente, engorde y crezca. Por eso, ¿quién es igual a Dios? porque él nos manda la lluvia; manda el aire que respiramos; el sol para alumbrarnos la tierra donde pisamos para que crezcan los árboles para que los cortemos y con ello construyamos nuestra casa donde vivimos; también donde viven nuestros hijos, donde no nos da el sol, donde no pasamos frío. Por eso ¿quién pudiera hacer lo que Dios hace para nosotros?
King, Timumachtikan! (2011)
16 ocurrencias
6 Tay kichiwat yejemet?
12 Ken ne mupelu?
Tik nutechan nemit miak kal, se chikitik tiankis, ume yektzin teupan, wan se apan.
p. 51 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
Tik nutechan nemit miak kal, se chikitik tiankis, ume yektzin teupan, wan se apan. Nusan nemi se wey tepet.
En mi pueblo hay muchas casas, un pequeño mercado, dos bonitas iglesias, y un río. También hay un cerro (o volcán) grande.
Tik ne kojtan nemit kwajkwawit.
p. 51 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
En el monte hay árboles.
14 Tinemit tik Witzapan
Tik nutechan nemit tajtamachtiluyan, teujteupan wan miak kal.
p. 56 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
En mi pueblo hay escuelas, iglesias y muchas casas.
Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)
1 ocurrencia
p. 74 · Nahuizalco
Ka kineki mumachtia sema kineki mutalia cuidado ma mukwepa panu miyak veces yajaya tekit pal kiuni naka tik tutzuntekun; kelia yek ken muita tik amat, mupewaltia ne kipiat sesan ijpak, eyupan ka ne ume, ka yey iwan kiuni ka nemit cunfurme ka mumachtiaya.
p. 74 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
El que quiera aprenderlo, sólo necesita poner cuidado y repasar bien muchas veces una misma lección, a fin de que se quede en la memoria; siendo mejor, como se ve en el texto, principiar por las que tienen una sola voz, después por las de dos, de tres y así sucesivamente, según el aprovechamiento obtenido.
Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)
3 ocurrencias
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Niu ninemi deskalsoj kenha nemit nuamigitus, kilwia.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
“Voy a andar descalzo igual que mis amiguitos”, le dijo.
Tejemet tiawita, kilwia ne shuretzin: Shakan, pero te shikelkawa, cualquier rato shiwala wan ne mutelpuchtzin; ka nikan nemit ne iamigitus pal mawiltia.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
“Ya nos vamos”, le dijo al viejito; “Váyase también, pero no se le olvide, vuelva cuando quiera con su hijito; aquí están sus amiguitos para jugar con él”.
El Arco · Santo Domingo de Guzmán, 1975
An niyaw nikchij kontar ka nin nemi se chulet ke yaja propio yaja nechilwijtuk ka inan ne iteku né tik arkuj nemit.
El Arco · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: nemi
Traducción
Hoy voy a contarle que hay aquí un viejo que él mismo me ha contado que su mamá y su papá están allá en el arco . (Hay un arco natural de piedra muy cerca de Santo Domingo de Guzmán.)
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).