Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
385 ocurrencias en 6 textos · Borrar
Tajtaketza pal Ijtzalku220Naja Ni Genaro13Achtu Taksalis5Timumachtikan!61El Pipil de la Región de los Itzalcos33The Pipil Language of El Salvador53
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
220 ocurrencias
Capítulo 1
Shiktamuta ne tasul ipal tikcha arar ipal tiktuka ne tawial ne tunalmil.
p. 17
Musta tiktuka isel et.
p. 17 · Ver en el diccionario: musta
Musta inte kimaka ne at.
p. 18 · Ver en el diccionario: musta
Musta tiu-tikcha arar tatajku pal ne tawial.
p. 18 · Ver en el diccionario: musta
Ashkan titamiketa tiktukat.
p. 18 · Ver en el diccionario: tami
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
13 ocurrencias
Nikpalewia Ne Nawataketzalis
Ashta tik ini shiwit nitekitiuk iwan.
p. 8 · Ver en el diccionario: ashta
Traducción
Achtu nitekitik iwan ne Asociación Coordinadora de Comunidades Indígenas de El Salvador (ACCIES). Wan tik ne shiwit 1993, nipejki nitekiti iwan CONCULTURA. Ashta tik ini shiwit nitekitiuk iwan.
Antes trabajé en Asociación Coordinadora de Comunidades Indígenas de El Salvador (ACCIES). Y en 1993, empecé a trabajar con CONCULTURA, con el que todavía trabajo hasta este año.
Nitakwika Ipal Ne Tiut
Né nechishmatijket ka naja niweli taketza Nawat ka tik ne tiupan ipal Santa Catarina Masawat nitakwikak se takwikalis ka ina “Melka Kwak Taja Tinejnemi, Tesu Musel Tinemi”, wan kikakik ne Palej.
p. 10
Traducción
Né nechishmatijket ka naja niweli taketza Nawat ka tik ne tiupan ipal Santa Catarina Masawat nitakwikak se takwikalis ka ina “Melka Kwak Taja Tinejnemi, Tesu Musel Tinemi”, wan kikakik ne Palej. Kunij inak:
Allá me reconocieron porque sabía hablar náhuat, ya que en la iglesia de Santa Catarina Masahuát canté una canción que dice “Aún Cuando Tu Caminas, Solo No Estás”, y lo oyó el padre. Entonces dijo:
Ken Nipejki Nitekiti Tik Ne Nawataketzalis
—Taja ne titakwikak ne takwikalis nian keman ka né tik ne tiupan Santa Catarina?
p. 12
Traducción
—¿Vos sos el que cantó la canción alguna vez allá en la iglesia de Santa Catarina?
Ken Titankwaketzat
Yajika, muchi takamet mutankwaketzat kwak kitat ka kisa ne tunal wan kitajtanit ma techpalewi ipal muchi ne tanestuk ashta kunyuaki.
p. 18 · Ver en el diccionario: ashta
Traducción
Por eso, todo el mundo oraba cuando veían que salía el sol y le pedían que nos protegiera durante todo el día hasta el anochecer.
Tlalok
Wan taja, Tiut Tlalok, timetztajtanit, kwak taja tikita ka ne Teku Tunal mukwalantia sujsul tuwan, ma shiajsi nemanha titechishpitza pal te techmiktia iwan ikwalan,
p. 22 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
A ti, Dios Tlaloc, te pedimos que cuando veas que el Padre Sol se enoja mucho con nosotros, llegues después y nos riegues para que no nos mate con su enojo,
Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)
5 ocurrencias
Tamachtilis 9. Nechkukua nuweyka.
Tamachtilis 10. Tay tikchiwat mujmusta
King, Timumachtikan! (2011)
61 ocurrencias
7 Tay horaj timuketza?
Taja titekiti mujmusta? — Eje, naja nitekiti mujmusta.
p. 35 · Ver en el diccionario: mujmusta, musta
Traducción
¿Tú trabajas todos los días? — Sí, yo trabajo todos los días.
Niajsi chikume horaj, wan nitekiti hasta tajkutunal.
p. 35
Traducción
Tay horaj tikisa? — Naja nikisa chikwasen horaj. Niajsi chikume horaj, wan nitekiti hasta tajkutunal.
¿A qué hora sales? — Salgo a las seis. Llego a las siete, y trabajo hasta mediodía.
8 Nikpia se mistun
Shikita yajuni.
p. 39 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Mira aquel.
11 Shisa!
Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)
33 ocurrencias
p. 53 · Nahuizalco
Shua tel, iwan timukwepa musta.
p. 53 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: musta
Traducción
Andate pues, y vuelve mañana.
p. 55 · Nahuizalco
Tiyawita, tiyawita, tiyawita na.
p. 55 · Nahuizalco
Traducción
Ya vamos, ya vamos, ya vamos mamá.
p. 56 · Nahuizalco
Nutajtzin teku nechilijtiwit, wan naja nikita, ka kinekit muchi ne miakawan, iwan kiuni kenhaya nemi pal tikchat tejemet ka imaku, ka kiuni kenha ne iteku nemi nusan ne inpilawan.
p. 56 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Mis señores padres me han dicho, y yo lo veo, que quieren mucho a su familia y eso debemos hacer (nosotros) con ellos, porque así como es el padre deben ser sus hijos.
p. 57 · Nahuizalco
Ma' keman shimukwakwa, shikita ka uni ina te yek ka mumaku.
p. 57 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: ita
Traducción
Nunca te enojes, ve que eso dice mal de ti.
Ma' shitechte, shikita ka ne techteki te aka kineki.
p. 57 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: ita
Traducción
No robes, mira que el ladrón nadie lo quiere.
Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)
53 ocurrencias
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Ken nemi iseltzin ne itelpuchtzin, rey kitasujta kitasujta.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Traducción
Ya que era su único hijo, el rey lo amaba, mucho lo amaba.
Pwes kilwia ne shuretzin: Ne mutelpuchtzin kichiwa falta seyuk kosaj.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Traducción
Entonces, el viejito le dijo, “A su niño le falta algo”.
Yawita witzet ne nupilawantzitzin, yut mawiltiat.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: yawi
Traducción
“Ahorita vienen mis cipotes, y van a jugar”.
Kilwia ne shuretzin: Shikida ka muchiwa alegrar, kita ne wilutzitzin.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: ita
Traducción
El viejito le dijo, “Mire, está contento de ver los pajaritos”.
Ini ja nimuchiwa falta katka.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Traducción
“Eso era lo que me hacía falta”.
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).