Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
135 ocurrencias en 5 textos · Borrar
Tajtaketza pal Ijtzalku80Naja Ni Genaro15Achtu Taksalis2Timumachtikan!24El Pipil de la Región de los Itzalcos14
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
80 ocurrencias
Capítulo 1
Capítulo 2
Tikpakat, tiktaliat ijtik tunal ipal waki.
p. 20 · Ver en el diccionario: tunal
Capítulo 5
Seuk tunal keman asiket ne siwapil intea nemituya, wan ne at mutaluaya.
p. 28 · Ver en el diccionario: tunal
Capítulo 6
Wan nechilik ka ma niktuka, wan kan niktukak, ma nikpupu, ma nikwichpana, wan ma niaw muchi ne tujtunal, ma niaw nitachias.
p. 31 · Ver en el diccionario: tunal
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
15 ocurrencias
Nikpalewia Ne Nawataketzalis
Nechilwij ne tunal keman yawi muchiwa ne congreso pal naja niajsi.
p. 8 · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Nechilwij ne tunal keman yawi muchiwa ne congreso pal naja niajsi. Wan kiunij kichiwket pal nechishmatit ne ishmatijket. Kitaket ka naja niweli nitaketza Nawat wan nusan nitawawasua. Anka yajika ka ne nawi congreso nechilwijket ka yawit nechmakat nutekiw.
Me dijo la fecha del congreso para que llegase. Y así hicieron para conocerme los especialistas. Vieron que yo sabía hablar náhuat y también escribirlo. Quizá por eso es que en cuatro congresos me dijeron que me iban a dar trabajo.
Ken Nikwikatuk Ne Nawataketzalis Ka Miak Tal
Né ninemik kashtuli tunal iwanmet.
p. 14 · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Kunij walajtuya se nawataketza ipal Meshikal pal tamachtia ne Nawataketzalis, wan kenhayuk kinetuya kaj kipalewia iwan muchi ne tajtamachtiani. Né ninemik kashtuli tunal iwanmet. Né nechishmatijket ka naja niweli nitaketza Nawat, wan kwak nemik ukseseyuk senputzuat teya nechajkawket ma te niu.
Entonces venía uno que hablaba náhuatl de México para enseñar el idioma, y una vez más quería a alguien que le ayudara con todos los profesores. Allí estuvimos quince días con ellos. Allí me conocieron porque sabía hablar náhuat, y cuando había otras reuniones ya no dejaban de invitarme.
Ken Titankwaketzat
Yejemet kishmatit katka tay kitat, ken ne tunal, ne at, ne tal, ne tawial, ne kwajkwawit, ne kojtan: ipal itakwal, ipal ne tapewil, wan ne kwajkwawit pal kisaluat itakil pal tikwat pal te tikseliat mayan.
p. 18 · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Yejemet tesu kimatit, ken an tejemet tikmatit, ka nemi se Tiut ka te tikishmatit. Yejemet kishmatit katka tay kitat, ken ne tunal, ne at, ne tal, ne tawial, ne kwajkwawit, ne kojtan: ipal itakwal, ipal ne tapewil, wan ne kwajkwawit pal kisaluat itakil pal tikwat pal te tikseliat mayan.
Ellos no sabían, como nosotros hoy sabemos, que hay un Dios ya que no lo conocíamos. Ellos conocían lo que veían, como el sol, la lluvia, la tierra, el maíz, los árboles y la naturaleza, que son para su comida, para la caza, y los árboles frutales para que comamos y no pasemos hambre.
Yajika, muchi takamet mutankwaketzat kwak kitat ka kisa ne tunal wan kitajtanit ma techpalewi ipal muchi ne tanestuk ashta kunyuaki.
p. 18 · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Por eso, todo el mundo oraba cuando veían que salía el sol y le pedían que nos protegiera durante todo el día hasta el anochecer.
Wan kwak kunyuaki mukwepat mutankwaketzat pal kimakat padiush ka panuket ne tunal, wan te panuket datka.
p. 18 · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Y cuando oscurecía volvían a orar para darle gracias por haber pasado el día sin desgracia alguna.
Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)
2 ocurrencias
Tamachtilis 4: Tiawikan ka tiankis!
Semaya tinejnemit makwil cuadraj kan kalaki ne tunal wan ume ka ajkuik.
Ver en el diccionario: tunal
Tamachtilis 14. Nitakwa peyna
Tiu titamana ka tajku tunal?
Ver en el diccionario: tunal
King, Timumachtikan! (2011)
24 ocurrencias
1 Yek tunal!
7 Tay horaj timuketza?
Niajsi chikume horaj, wan nitekiti hasta tajkutunal.
p. 35 · Ver en el diccionario: tajku, tajkutunal, tunal
Traducción
Tay horaj tikisa? — Naja nikisa chikwasen horaj. Niajsi chikume horaj, wan nitekiti hasta tajkutunal.
¿A qué hora sales? — Salgo a las seis. Llego a las siete, y trabajo hasta mediodía.
9 Tay tikchiwa?
Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)
14 ocurrencias
p. 59 · Nahuizalco
Nemi miak clases papalumet, seki kisat patanit wan tunal, iwan seki tayua; iwan keman kitatukat, yajki wan inte weli muitzkiat, ka majmawi pal mikit ken tejemet.
p. 59 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Hay muchas clases de mariposas, unas que salen a volar de día y otras por la noche; pero cuando las persiguen, huyen y no se dejan coger, porque temen morir como nosotros.
p. 60 · Nahuizalco
Pal ne pupuyutmet ne tunal kunyua kenha tayua.
p. 60 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: tunal
p. 65 · Nahuizalco
Ne tunal kisa nemi.
p. 65 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Ne tunal kisa nemi. Ne tawilyu tawilua ne kojkojtan iwan ne tejtechan.
El sol está saliendo. Su luz alumbra los montes y las poblaciones.
Ka imaku ne tawil tunal, takatit ne ujuatal, ne tawial iwan kwajkwawit; iwan ka imaku yejemet weyat iwan tama' yajyankwik ipilawan.
p. 65 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
Por la luz del sol, nacen las hierbas, las semillas y los árboles; y por ella crecen y dan nuevos hijos.
Ne tunal mutalua, inte muketza.
p. 65 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: tunal
Traducción
El sol corre sin pararse.
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).