Nahuat

Textos

Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.

Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene

Se busca solo en King, Timumachtikan! (2011) · Todos los textos

450 ocurrencias · Borrar

King, Timumachtikan! (2011)

450 ocurrencias

39 Niweli nimetzmachtia!

  • — Kwak nichikitik ne nunan wan nunoya nechnutzat katka tik Nawat.

    p. 117

    Traducción

    — Kwak nichikitik ne nunan wan nunoya nechnutzat katka tik Nawat. Yajika niweli ne taketzalis. Ne munan weli Nawat?

    — Cuando era pequeño mi madre y mi abuela me hablaban en náhuat. Por eso puedo el idioma. ¿Tu mamá puede náhuat?

  • Yajika niweli ne taketzalis.

    p. 117

    Traducción

    — Kwak nichikitik ne nunan wan nunoya nechnutzat katka tik Nawat. Yajika niweli ne taketzalis. Ne munan weli Nawat?

    — Cuando era pequeño mi madre y mi abuela me hablaban en náhuat. Por eso puedo el idioma. ¿Tu mamá puede náhuat?

  • Ne munan weli Nawat?

    p. 117

    Traducción

    — Kwak nichikitik ne nunan wan nunoya nechnutzat katka tik Nawat. Yajika niweli ne taketzalis. Ne munan weli Nawat?

    — Cuando era pequeño mi madre y mi abuela me hablaban en náhuat. Por eso puedo el idioma. ¿Tu mamá puede náhuat?

  • — Taika te metzmachtij ne munoya?

    p. 117

    Traducción

    — ¿Por qué no te enseñó tu abuela?

  • Shikelkawa ne Castillaj.

    p. 117

    Traducción

    — Tesu, te yek ma shikpata. Semaya tiawit titaketzat tik Nawat. Te nikneki ma titaketzakan tik Castillaj. Shikelkawa ne Castillaj. Shiyultaketza semaya tik Nawat.

    — No, no es bueno [no conviene] que traduzcas. Solamente vamos a hablar náhuat. No quiero que hablemos en español. Olvidá el español. Pensá en náhuat no más.

  • — Tik ne tamachtiluyan, nusan techilwia ne tamachtiani ma tikchiwakan ijkiuni.

    p. 117

    Traducción

    — En la escuela, también nos dice la maestra que hagamos así.

  • — Ne tamachtiani metzinmachtia Nawat?

    p. 117

    Traducción

    — ¿Ella les enseña náhuat a ustedes?

  • — Techmachtia ume tunal ipal ne semana.

    p. 117

    Traducción

    — Techmachtia ume tunal ipal ne semana. Naja niknekiskia ma techmachti Nawat mujmusta.

    — Nos enseña dos días a la semana. Yo quisiera que nos enseñara náhuat todos los días.

  • — Sujsul nipaki ka anmumachtiat Nawat tik ne tamachtiluyan.

    p. 117

    Traducción

    — Sujsul nipaki ka anmumachtiat Nawat tik ne tamachtiluyan. Yek ma shimumachtikan tik ne tamachtiluyan wan ka anmuchan.

    — Me alegra mucho que ustedes aprendan náhuat en la escuela. Es bueno que aprendan en la escuela y en casa..

  • Yek ma shimumachtikan tik ne tamachtiluyan wan ka anmuchan.

    p. 117

    Traducción

    — Sujsul nipaki ka anmumachtiat Nawat tik ne tamachtiluyan. Yek ma shimumachtikan tik ne tamachtiluyan wan ka anmuchan.

    — Me alegra mucho que ustedes aprendan náhuat en la escuela. Es bueno que aprendan en la escuela y en casa..

40 Tay metzilwij ma shikchiwa?

  • — Metzajsi ne tumin pal titakua?

    p. 120

    Traducción

    — ¿Te alcanza el dinero para hacer las compras?

  • — Shikana yek, maka shikajkawa ma aka metzishtili ne mutumin.

    p. 120

    Traducción

    — Shikana yek, maka shikajkawa ma aka metzishtili ne mutumin. Tikmati tay muneki?

    — Guardalo bien, no dejés que nadie te quite tu dinero. ¿Sabés lo que necesitás?

  • — Tikneki ma nimetzilwiti ne ujti?

    p. 120

    Traducción

    — ¿Querés que te enseñe el camino?

  • Kwak nechwikak nunoya yalua, yaja nechilwitij ne ujti pal nimumachtia yek.

    p. 120

    Traducción

    — Naja nikmatiaya. Kwak nechwikak nunoya yalua, yaja nechilwitij ne ujti pal nimumachtia yek. Pero shiwi nuwan su tikneki pal tinechpalewia.

    — Yo ya sé. Cuando me llevó mi abuela ayer, ella me enseñó el camino para que lo aprendiera bien. Pero si quiere, venga conmigo para ayudarme.

  • Tik ne ujti…

    p. 120

    Traducción

    En el camino...

  • Wan kwak tami, nemi pal nikchiwa nutekiw ipal ne tamachtiluyan.

    p. 120

    Traducción

    — Nemi pal nikpalewia nunoya. Yaja kineki ma ninaka nikpalewia ka ichan. Su te, yawi nechajwa. Wan kwak tami, nemi pal nikchiwa nutekiw ipal ne tamachtiluyan.

    — Tengo que aytudar a mi abuela. Ella quiere que me quede ayudándola en la casa. Si no, me va a regañar. Después, tengo que hacer mi tarea para la escuela.

  • — Tay metzintuktij ne tamachtiani?

    p. 120

    Traducción

    — ¿Qué les mandó el maestro?

  • Tinemit pal titajkwiluat ashan pal tiwelit tikwikat ne tutekiw ka tamachtiluyan musta.

    p. 120

    Traducción

    — Techtuktij ma titajkwilukan. Tinemit pal titajkwiluat ashan pal tiwelit tikwikat ne tutekiw ka tamachtiluyan musta.

    — Escribir. Tenemos que escribir ahora para que podamos llevar nuestro trabajo a la escuela mañana.

41 Se tanamakani wan se takuani

  • Niaw nikwa ne iayu turuj ne tikmana.

    p. 124

  • Ne noya kimana iayu turuj (iayu wakash).

    p. 124

  • Ne iishwiu yawi kikwa iayu turuj.

    p. 124

  • Tay kichiwa ne noya?

    p. 124

  • Tay yawi kichiwa ne iishwiu?

    p. 124

  • Tay kimana ne noya?

    p. 124

  • Tay yawi kikwa ne iishwiu?

    p. 124

  • Ne nantzin kineki takua.

    p. 124

  • Melka uni, ne nantzin te kineki kikua ne tay kinamaka ne siwat.

    p. 124

  • Tay kinamaka ne siwat?

    p. 124

  • Tay kineki kikua ne nantzin?

    p. 124

  • Se tanamakani kinamaka shujshuchit, ne seuk kinamaka kujkumal.

    p. 124

  • Wan ne nantzin?

    p. 124

  • Ne nantzin te tanamaka, yaja takua.

    p. 124

  • Yaja kinmachtia ne kujkunet tik ne tamachtiluyan.

    p. 124

42 Nikinmachtia tay nimumachtia

  • Mujmusta kwak tanesi, muchi timuketzat tik ne tuchan.

    p. 127

  • Achtu muketza ne nunan.

    p. 127

  • Yaja kinnutza ne nuikaw wan ne nueltiw.

    p. 127

  • Kwak muketzat ne chijchikitik, naja nikpalewia ne nunan kinhapaka o kinhaltia.

    p. 127

  • Kwak ne takwal nemia pak ne mesaj, muchi timutaliat titakwat.

    p. 127

  • Tik ne tamachtiluyan ne tamachtiani techmachtia Nawat.

    p. 127

  • Nikinmachtia ne nuikaw wan ne nueltiw muchi tay nimumachtijtuk tik ne tamachtiluyan.

    p. 127

  • Ne nunan kinteka ne chijchikitik tik ne intapech.

    p. 127

  • Kwak ne nunan kipalewia ne nuikaw muapaka, tinat ka ne nunan kiapaka ne nuikaw.

    p. 127

  • Kwak ne nunan kipalewia ne nuikaw maltia, tinat ka ne nunan kialtia ne nuikaw.

    p. 127

  • Ne nunan te nechpalewia.

    p. 127

  • Ne nunan kiteka ne nueltiw.

    p. 127

  • Ne nueltiw te muteka isel, ne nunan kiteka.

    p. 127

  • Ne nunan te nechteka, naja nimuteka nusel.

    p. 127

  • Nusan tiwelit tinat ka kwak ne nunan kipalewia ne nuikaw muketza, ne nunan kiketza ne nuikaw.

    p. 127

  • Ne nunan te nechketza, naja nimuketza nusel.

    p. 127

  • Naja nikmachtia ne nueltiw.

    p. 127

  • Achtu naja nimumachtia tik ne tamachtiluyan, nechmachtia ne tamachtiani.

    p. 127

43 Te tiawit tikajkawat ma miki!

  • Sujsul nugustoj nitaketza tik Nawat, ika yaja ne taketzalis ipal tutechan.

    p. 130

  • Yajika nitaketza Nawat tik ne tamachtiluyan wan ka nuchan.

    p. 130

  • Kwak te nikmati ken itukay se, niweli niktajtanilia nunoya, nutatanoy o ne tamachtiani, wan ijkiuni nimumachtia.

    p. 130

  • Ne nunan wan nuteku semaya welit chiupichin Nawat.

    p. 130

  • Tejemet tiktasujtat ne tutaketzalis.

    p. 130

  • Tinat ka ne Nawat yultuk su tejemet titaketzat Nawat.

    p. 130

  • Ika tiktasujtat tutechan, te tiknekit ma kielkawa ne itaketzalis.

    p. 130

  • Wan te yawi muelkawa, su muchi techkakit titaketzat Nawat nujme: tik ne tamachtiluyan, tik ne ujpatawak ipal tutechan, ka tuchan, kan timawiltiat, kan titekitit, kan tipashaluat…

    p. 130

  • Tejemet tinat ka ne tutaketzalis yawi yultuk su mukaki itech ne tuten, su yultuk tik ne iten ne noya wan ne iishwiu, ne chulet wan ne shulut.

    p. 130

  • Te tiawit tikajkawat ma miki ne tutaketzalis.

    p. 130

44 Se yualu

  • Yaja ne mueltiw?

    p. 132

  • — Timunamiktijket ne shiwit panutuk.

    p. 132

  • — Yaja ne.

    p. 132

  • — Sema se, yaja ne achtu.

    p. 132

  • — Yajuni ne nuikaw.

    p. 132

  • Yajane te walaj, ika munamiktijtuk wan nakak iwan ne ishulejyu.

    p. 132

  • — Niknekiskia nikishmati ne mukniwan.

    p. 132

  • — Ne semanaj witz, tiawit tisentakwat.

    p. 132

45 Nitachia iwan ne nujnuish

  • — Tikmati ken itukay muchi ne tajtakutun ipal ne tuweyka?

    p. 134

  • — Tipewakan iwan ne tutzuntekun.

    p. 134

  • — Ijpak nutzuntekun nemi nutzunkal, pero pak ne mupal te nemi tatka!

    p. 134

  • Yek, katiawel ne sejseuk ne nemit ijtik tutzuntekun?

    p. 134

  • Ini ne nuishkalyu.

    p. 134

  • Itan ne tutzuntekun nemi ne tukechtan...

    p. 134

  • Tay nemi itzalan ne tutzuntekun wan ne tukechtan?

    p. 134

  • — Nemi ne tukechkuyu.

    p. 134

  • — Ini ne nuelpan wan yajini ne nuijti.

    p. 134

  • Ijtik ne tuelpan nemi ne tuyulu, wan tik ne tuijti panu muchi tay tikwat wan tikunit.

    p. 134

  • Ne tujtumey wan ne tumajmapil timunekit pal tikitzkiat muchi tay tiknekit wan pal titekitit.

    p. 134

  • Timunekit ne tumejmetzkuyu wan ne tujtukshi pal tinejnemit.

    p. 134

  • Ne tuten pal titakwat wan tiatit wan nusan pal titaketzat.

    p. 134

  • — Iwan ne nunajnakas nitakaki, wan iwan ne nujnuish nitachia.

    p. 134

  • — Taja titachia iwan ne achtuish.

    p. 134

46 Metzmutiat hasta ne mujmuyut!

  • — Tikishmati ne nuechkaw Alvaro?

    p. 136

  • — Tesu ken ne mupipi!

    p. 136

  • Ne nupipi te tumawak, yaja kojtik wan pichawak.

    p. 136

  • Yaja ken ne tunan.

    p. 136

  • Ne nutatanoy tumawak katka.

    p. 136

  • Metzmutiat hasta ne mujmuyut!

    p. 136

47 Maka shikilwi!

  • Ne nunan tanamaka tik ne tiankis, wan kwak naja te nimumachtia nikpalewia.

    p. 138

  • Kwak tiawit titekitit ka tiankis, nikchiwa muchi tay nechtuktia ne nunan.

    p. 138

  • Achtu kwak tiajsit ne, tinemit pal tiktaliat ne tumesaj.

    p. 138

  • Nemanha, tikishtiat wan tikekchiwat ijpak ne mesaj muchi tay tikwikatiwit pal tiknamakat.

    p. 138

  • Ne nunan ina ken kineki ma tiktalikan muchi pal naka yektzin.

    p. 138

  • Kwak nechilwia ma nikajkawa ne pujpula ka ne, ka ne nikajkawa.

    p. 138

  • Su kineki, naja niaw nikishtia ne chijchil tik ne wajkal pal tiktaliat inawak ne tujtumat.

    p. 138

  • Su yaja nechmaka tumin pal nikana ijtik ne kustalchin, o su nechilwia ma nimukwepa niktemua ne itumin pal yaja kikua tay muneki, senpa nikchiwa ken nechtuktia.

    p. 138

  • — Shu shalwika muchi ne tejteksisti wan shikalakti ijtik ini wajkal.

    p. 138

  • Maka shiktapana ne tejteksisti!!

    p. 138

Oraciones 201–300 de 331 · Anteriores · Siguientes

Fuentes y licencias

  • Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
  • Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
  • Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
  • King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
  • Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
  • Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).