Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
Se busca solo en King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012) · Todos los textos
204 ocurrencias · Borrar
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
204 ocurrencias
Capítulo 1
Musta niktalia se takat ma kiashiti nawpual taria.
Pal mutashtawia, ma wiki miak tunal pal tami ne tamewal, pal tami mumewa tatuk.
Tiu-tikmewat ne kal ma nemi yek.
Muchiwa sanse parva sinti ishta ma tami tapishkal.
Ashta ma tami, tikwikat yey kawayu pal tami talsajsakat.
Ashkan ma tami.
Capítulo 2
Ne itakil ne kakawat kitalijtuk miak itech ne ituma chamawak ne kwawit.
p. 20
Keman chikawtuka, tiktekit iwan tikajkawat ma uksi pal tikishtiat ne ish keman uksituka.
Ne kuku waktuk tikchiat ma mulini.
Tikajkawat ma seseya pal tikwat.
Nemi miak kwajkwawit kichat intakil, ken ne chiltik tzaput, muyutzaput, sinkuya, patach, chulu istak, chulumui, chilimuyu, ichkashukut, durasnu, lala, lima, tzuntzaput...
p. 21
Ne shikama, ne witzaya, ne kamu, ne chiltik kamu, ne yame, ne papa... muskaliat ijtik ne tal ne wejweytiat.
p. 24
Capítulo 4
Capítulo 5
Capítulo 6
Wan nemá ne seuk katayua muketzki tachia kan ne kujkupewtuk, wan kitak naktuk isel inajnakayu.
p. 29
“Ashan pal ma kita ka tikitztuk, shu-shikwi se wajkal wan neshti wan tikmaka istat.
Nikneki ma shinechili teika tikchiwtuk ne inteyek.
San mulina ne ishulejyu, nemá nemi yaja pachiwia pal-te kiajkawa.
p. 30
Kwakuni kishtik ne ikwechpala ne ishulejyu wan kitalik pal ma mutali ne itzuntekun.
Kwakuni ajkewki, yajki kiasi, wan nemá kiasik ne masat.
p. 31
Wan nechilik ne pale ka ma niaw niktemu ashta kan nikasi.
Wan nechilik ka ma niktuka, wan kan niktukak, ma nikpupu, ma nikwichpana, wan ma niaw muchi ne tujtunal, ma niaw nitachias.
Wan kan nikita tajtatkaya, ma niknawati ne pale.
Wan kan nikitak takatki se wajkalchin, niajki niknawatia ne pale wan nechilik ma nikpachiwa tey yu-kisa.
Kwakuni niajki niknawatia ne pale, wan nechilik ka ma ne ninemi nipachiwia.
Wan niajki niknawatia ne pale, wan nechilik ma nikpachiwi tey yu-kisa.
Kwakuni nechilik ma nikisa tik techan niktajtani kwejkwechpalachichin.
Yaja kinpachiwia ne kukunet wan nemá weytiat yajket.
p. 32
Muchi ne itapewilchin tey kipia ne kujtan, muchi kitzkijket kan musentepewat, yawit katka kimakat innoya pal ma kimana tik se kumit.
“Lama, ashan inte tikasitiwit, semaya se tapewilchin tikasiket.
p. 34 · Ver en el diccionario: lamat
“Lama, tey, pipinik tikmati?”
p. 34 · Ver en el diccionario: lamat
“A, uni nemá weli tikchiwat.”
p. 35
Kwakuni kikwik ne isin, wan tey kichiwki, yajki tai, wan nemá tatukak wan mumakak yek anka nawpa.
p. 36
Capítulo 7
Kwakuni, nemá kishkejketzki kanka ne ichan.
p. 42
Yajika, ini nemi ka tikita ken tikpia, naja nimetzilia: shikua chiupi kupal pal ne katayuaya nikneki ma shikpupuchwi ini tumin.
Ijkia nikneki ma shikpia tey ne yaja nechilik.
Yajika, nikneki naja ma shikchiwa ken ne nimetzilia.
Capítulo 8
Nemá kitaket, wan yajket kinamikit.
p. 44
Yaja kinhilia ka ma kitasujtakan:
Tey tutut ne taja tiktajtanilia, tikitas ka nemá tiaw timuchiwa tutut nusan.
p. 47
Wan weli tiaw kan taja tikneki, wan weli tiktajtani tey tikneki tikwa: tikitas ka nemá muchiwa tey ne taja tiktajtani.
p. 47
Kwakuni kilik ma muchiwa ne siwapil, ken ne kitztuk ne kalijtik.
“Yaja nechilik ka ma niktajtani tey naja nikneki.
Wan muchi tey ne nechmakatuk, ma niktajtani tey naja nikneki.”
Ini siwapil ne nejnentuk nuwan, ma yawi.
Capítulo 10
Ká metzilijtuk ma shiwi?
Naja inte nikilijtuk nianhaka ma kalkwi seuk.
“Naja inte nechilijtiwit ma nitalkuli ne tumin.
Kilijki ka asituya wan kiasik ne kuat chijchin, wan kilijki ma walmukwepa pal taketza wan ne kuat wey.
Shikpia ini chiupi tumin, wan tiu-tikilia ka naja nimetztajtanilia, ka nina naja ma kisa.
Inak ne kuat chijchin ka yaja inte kisa ashta ma wiki ne kuat wey, ma kishtajtawili tey ne nemituk né tajpia.
“Shu-shikili ashta ma wiki yaja niu-nikisa tik ne ikal.”
“Metztajtanilia ne kuat chijchin ka yaja inte kisa ashta ma tiaw taja pal metzilia keski tikwikilia taja tey nemituk né tajpia tik mukal.”
Capítulo 11
Kiliat ma kiwika yultuk: “Nikan tiawit tikmiktiat tejemet.”
Kishtiat ne nakat se chiupi, kitaliat ma uksi tik se kumit, wan ne naka kitepewiliat istat wan kitaliat tik tunal ma waki.
“Ma mushtajtawis ka kielnamik ka tejemet.”
Capítulo 12
Ne lajlamatket kinekituyat ma munamiktikan ne inkujkunew.
Kilijket, keman asit ne siwapipil, ma inte kinhajkawa kalakit:
“Tejemet tiknekit ma munamiktikan.”
Ne lajlamatket kilijket ne inkujkunew ka asu-nte kinekit munamiktiat, ma kisakan tik ne ichan.
Keman asiket ne siwapipil, kilijket ma kiekchiwakan ne inkwejkwechpala: yu-yawit wejka yejemet.
“Se ma mutali tik nutzuntekun.
Ne seuk ma mutali ka nutajku.”
Kan mutalijket, kinhilik ma mushpupukan ne inhishkaliu.
Nemá niwalak pal nimetzilia ka inte nemituya.”
p. 55
Su metzilia ma shimutali, shikili ka-nte tiweli.”
Capítulo 13
Capítulo 14
Capítulo 15
Wan kwak ne kitekimakat ma yawia kisentepewa ne mishti ijtik ne tekumat, kwak ne intea kinekit ma kimaka ne at.
Yajika tikitat, mal yuakituk kwak yejemet kitilanat wan kianat, yaja ne kwak ne tikitat ka nemá tatatwia.
p. 64
Kwakuni kinutzat ne ayutuch pal kitekimakat ma yawi tami kiana.
Capítulo 17
Capítulo 18
Tiawit titajtanit wan se ma kimati.’
“‘Ashkan pal asit kan nemi uni yawal ka inat anmejemet, shikwikakan se kunet ma kipia nawi tunal ka takatituk.’
“Keman nekita yawit, ne inan ne kunet kiliat ma taketza.
Capítulo 19
Keman yawia asi ne tunalku, ne tajtakamet mejmelemet, inat yejemet, keman tatwi yuakituk, kishtiat ne kwetash tik ne tunal pal ne tunalku munelwia asi nemá.
p. 71
“Yejemet kinekit ma asi nemá ne tunalku pal yawit tik se wey apan.
Ne kitepewat kajkawayu pal ma kikwakan ne kujkuat.
Ne takat, keman kitapuk, kitak ka inte kipiatuya ujumit, semaya kipiatuya nakat, wan kiwikak tik ne ichan, ne kitalik ma uksi tik se kumit.
Niaw nimetzilia naja ken kichiwat katka ne tajtakamet pal ma asi nemá ne shupan.
Capítulo 23
Capítulo 24
Keman ne metzti nemi musuma wan ne tunal, ne sisiwatket ka nemit ujutztituk inte yek ma kisakan kitat ne metzti.
Ne siwat ka kineki kita ne metzti keman nemi musuma ma kikejketza se kuchili tik ne ikwey pal inte kichiwilia inteatka ne metzti.
Capítulo 26
Kwakuni ne isiwaw nemá kinashki tey ne yawi katka kikwa.
p. 81
Wan pal yawi nemá kitalilik ne pejpelu wan kipelukwaltik.
p. 81
“Inte tiktukat ma yu-techkwakan nusan tejemet ken uni kinkwajket, ika uni tetekiat muchiwket wan ne innan, wan su tikenchat, welit tipanut ken yejemet.”
Yajika kitaket ka inte kikwa muchi ma kiwikakan se pepechtik.
Capítulo 27
Nikan kitajtanilijket ká kilijket ma yawi tekiti tik ne kujtan.
Naja, ma nechwikakan naja ka Sensunat.
Ne ma nechilikan tey yawit kichiwat wan naja.”
Ne kilijket asu kipia tumin ma tashtawa ne kulal kan nemi ne tepet.
Capítulo 28
Capítulo 32
Oraciones 1–100 de 180 · Siguientes
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).