Nahuat

Textos

Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.

Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene

517 ocurrencias en 6 textos · Borrar

Tajtaketza pal Ijtzalku217Naja Ni Genaro50Achtu Taksalis14Timumachtikan!140El Pipil de la Región de los Itzalcos61The Pipil Language of El Salvador35

King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)

217 ocurrencias

Capítulo 1

  • Tiu-titamewat ijtik ne tatuk.

    p. 18

  • Ashkan tiu-tiktaliat tik ne kushtal ipal tikwikat pak ne kawayu pal tikwikat ka techan ne tawial pal tami tiksajsakat.

    p. 19 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

Capítulo 2

  • Ijtik ne shupan mutuka ne kakawat.

    p. 20

  • Tikpakat, tiktaliat ijtik tunal ipal waki.

    p. 20

  • Kan waktuka, tiktaliat ijtik kumal pal shamani pal tikishtiliat ne iewayu.

    p. 20

Ver las 200 oraciones

Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)

50 ocurrencias

Kwak Naja Nichikitik

  • Kwak Naja Nichikitik

    p. 4

    Traducción

    Niñez

  • Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez.

    p. 4 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Nutukay Genaro Ramírez Vásquez. Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez. Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan. Ne ume ipal Kushkatan.

    Me llamo Genaro Ramírez Vásquez. Nací en Santo Domingo de Guzmán en el mes de septiembre del año 1933, hijo de Juana Ramírez y de Catarino Vásquez. Mi madre era ama de casa, y mi padre trabajaba en el monte. Ambos eran salvadoreños.

  • Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan.

    p. 4 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Nutukay Genaro Ramírez Vásquez. Ninesik tik Witzapan tik ne metzti chiknawi ipal ne shiwit 1933, ne ikunew Juana Ramírez wan Catarino Vásquez. Nunan itekiw muchi pal ne kal, wan nuteku itekiw tik ne kojtan. Ne ume ipal Kushkatan.

    Me llamo Genaro Ramírez Vásquez. Nací en Santo Domingo de Guzmán en el mes de septiembre del año 1933, hijo de Juana Ramírez y de Catarino Vásquez. Mi madre era ama de casa, y mi padre trabajaba en el monte. Ambos eran salvadoreños.

  • Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka.

    p. 4

    Traducción

    Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka. Iwan ipatiw chupi naka pal nikua tay nimuneki, wan chupi pal nimukwepa nikua senpa kumal.

    Por eso cuando yo estaba chiquito sólo llevaba comales para vender. De su precio poco me quedaba para comprar lo que necesitaba y para volver a comprar más comales.

Nitamachtia Nawat

  • Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli.

    p. 6 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli. Né ninemik ume shiwit, wan ka tesu nechtashtawat yek, nikiski wan ninakak nitekiti tik ne kojtan.

    Así pasaron muchos años, y cuando tenía cuarenta y siete años trabajé en la Alcaldía. Allá estuve dos años, pero como no me pagaron bien, me salí y me quedé trabajando en el monte.

Ver las 34 oraciones

Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)

14 ocurrencias

Tamachtilis 2. Kan muchan?

Tamachtilis 5: Keski ipatiw?

  • Shinechmaka majtakti iwan muchi, ika yejemet chikitik.

    Ver en el diccionario: chikitik

Tamachtilis 7. Nimetzinhishmati

  • Eje, melka chikitik, galanchin nukal.

    Ver en el diccionario: chikitik

Tamachtilis 8. Itekitilis.

Ver las 11 oraciones

King, Timumachtikan! (2011)

140 ocurrencias

5 Tay kichiwa?

  • Ne kunet nemi tik ne kal.

    p. 30 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    El niño está en la casa.

  • Ne kal nemi tik ini ujti.

    p. 30 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    La casa está en esta calle.

  • Nemi tik ne techan.

    p. 30 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Está en el pueblo.

  • Ne pelu nemi tik ne tenkal.

    p. 30 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    El perro está en el patio.

  • Semaya ne kunet nemi tik ne kal.

    p. 30 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Sólo el niño está en la casa.

Ver las 125 oraciones

Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)

61 ocurrencias

p. 49 · Nahuizalco

  • Ka nemi ijtik tik ne kumit (sic)?

    p. 49 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Quién está sobre la olla?

  • Nemi ne kalat tik ne kumit?

    p. 49 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Está la rana en la olla?

p. 52 · Nahuizalco

  • Ijtik ne chikiwit nutajtzin.

    p. 52 · Nahuizalco

    Traducción

    En el canasto, señor

  • Chiltik ne tzaput?

    p. 52 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: chiltik

    Traducción

    Son colorados los zapotes?

  • Nemi ne tzaput tik ne chikiwit?

    p. 52 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Están los zapotes en el canasto?

Ver las 39 oraciones

Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)

35 ocurrencias

El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976

  • Ashan nechilwia ne palej asu nikpia se nufinkita, ma niyu iwan, wan ne chijchiltik tzaput ma kikwa ne ujuksik, wan tami ma kimaka wan ne chijchikajtuk pal nikmiktia.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: chiltik

    Traducción

    “Pues el padre me dijo que si tengo una finquita que la lleve a comer zapote maduro y que le pegue en la cabeza duro con los que están duros para matarla.”

  • Tik ne witztal yajki.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Tik ne witztal yajki. Ustuwetzi. Ran! Mutamuta ne ustut.

    Se metió al espinal; cayó en la barranca – “ran” – se echó a la quebrada.

  • Al fin de tanto, wakik ne masat, wan yaja, ne tzuntekumat, yawia miki ka iseltzin tik ne kebrada.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Al fin se secó el venado y la calavera iba a morir sola allí en la quebrada.

  • Pak ka tik (sic) tzinkal kitalij.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Kitalij ka nepa. Pak ka tik (sic) tzinkal kitalij.

    Lo puso allá, en un rincón de la casa lo puso.

  • Kilwiat tik kastiaj.

    El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: Nawat, tajtani, tik

    Traducción

    Nanita, nanita, nanita! Kilwiat inlama. Queremos hamaquita, nanita! Kilwiat tik kastiaj.

    “Nana, nana, nana,” le dijeron a la vieja, “queremos hamaquitas, nana, le dijeron en español”.

Ver las 34 oraciones

Fuentes y licencias

  • Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
  • Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
  • Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
  • King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
  • Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
  • Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).