Textos
Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.
Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene
399 ocurrencias en 6 textos · Borrar
Tajtaketza pal Ijtzalku220Naja Ni Genaro31Achtu Taksalis8Timumachtikan!77El Pipil de la Región de los Itzalcos31The Pipil Language of El Salvador32
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
220 ocurrencias
Capítulo 1
Ashkan yawi tauya pal tami muya.
p. 19
Capítulo 2
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
31 ocurrencias
Kwak Naja Nichikitik
Tesu welit katka tawawasuat nan amataketzat, yajika naja maya niwelituya nitaketza Nawat.
p. 4 · Ver en el diccionario: maka2, semaya
Traducción
Ya que no sabían leer y escribir, yo sólo podía hablar náhuat.
Nipejki niaw ka tamachtiluyan kwak nikpiatuya majtakti shiwit.
p. 4
Traducción
Nipejki niaw ka tamachtiluyan kwak nikpiatuya majtakti shiwit. Maya nimumachtij ume taksaya.
Empecé a ir a la escuela cuando tenía diez años. Sólo estudié dos grados.
Maya nimumachtij ume taksaya.
p. 4 · Ver en el diccionario: maka2, semaya
Traducción
Nipejki niaw ka tamachtiluyan kwak nikpiatuya majtakti shiwit. Maya nimumachtij ume taksaya.
Empecé a ir a la escuela cuando tenía diez años. Sólo estudié dos grados.
Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka.
p. 4 · Ver en el diccionario: maka2, semaya
Traducción
Yajika kwak naja nichikitik maya niksajsajsaka kumal pal niknamaka. Iwan ipatiw chupi naka pal nikua tay nimuneki, wan chupi pal nimukwepa nikua senpa kumal.
Por eso cuando yo estaba chiquito sólo llevaba comales para vender. De su precio poco me quedaba para comprar lo que necesitaba y para volver a comprar más comales.
Nitamachtia Nawat
Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli.
p. 6
Traducción
Kiunij panuk miak shiwit, wan kwak nikpiatuya 47 shiwit nitekitik tik ne Kalpuli. Né ninemik ume shiwit, wan ka tesu nechtashtawat yek, nikiski wan ninakak nitekiti tik ne kojtan.
Así pasaron muchos años, y cuando tenía cuarenta y siete años trabajé en la Alcaldía. Allá estuve dos años, pero como no me pagaron bien, me salí y me quedé trabajando en el monte.
Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)
8 ocurrencias
Tamachtilis 4: Tiawikan ka tiankis!
Semaya tinejnemit makwil cuadraj kan kalaki ne tunal wan ume ka ajkuik.
Ver en el diccionario: semaya
Tamachtilis 7. Nimetzinhishmati
Uni lamachin siwat, yaja nunoya Juana, wan ini chulét takat, yaja nutatanoy Pedro.
Ver en el diccionario: noya
Tamachtilis 9. Nechkukua nuweyka.
Tamachtilis 10. Tay tikchiwat mujmusta
King, Timumachtikan! (2011)
77 ocurrencias
4 Tay tikneki?
5 Tay kichiwa?
Semaya ne kunet nemi tik ne kal.
p. 30 · Ver en el diccionario: semaya
Traducción
Sólo el niño está en la casa.
6 Tay kichiwat yejemet?
Semaya ne kujkunet te tekitit.
p. 33 · Ver en el diccionario: semaya
Traducción
Sólo los niños no trabajan.
8 Nikpia se mistun
Semaya ne mistun te kikwa tatka.
p. 38 · Ver en el diccionario: semaya
Traducción
Sólo el gato no come nada.
Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)
31 ocurrencias
p. 56 · Nahuizalco
Tikpiakan, tikpiakan, tikpiakan ne kajkal ka tejchiwtuk saya ka kichiwket.
Teku wan na tekitik saya pal techma' tey timunekit.
p. 56 · Nahuizalco · Ver en el diccionario: saya, se
Traducción
Teku wan na tekitik saya pal techma' tey timunekit. Iwan tejemet tinemit pal tikpalewiat; pal muchi tey kichat kanar tupal tejemet nusan.
Papá y mamá trabajan mucho para darnos lo que necesitamos. Y nosotros tenemos la obligación de ayudarles; porque todo lo que ellos tienen es también para nosotros.
Nutajtzin teku nechilijtiwit, wan naja nikita, ka kinekit muchi ne miakawan, iwan kiuni kenhaya nemi pal tikchat tejemet ka imaku, ka kiuni kenha ne iteku nemi nusan ne inpilawan.
p. 56 · Nahuizalco
Traducción
Mis señores padres me han dicho, y yo lo veo, que quieren mucho a su familia y eso debemos hacer (nosotros) con ellos, porque así como es el padre deben ser sus hijos.
p. 57 · Nahuizalco
Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)
32 ocurrencias
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Pejki kukuya, pejki kukuya.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kukua, kukuya
Traducción
Ne iseltzin kipiat. Pejki kukuya, pejki kukuya.
Lo tenían allí todo solito; se empezó a enfermar, se enfermó.
Pwes kilwia ne shuretzin: Ne mutelpuchtzin kukuya kukuya.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kukua, kukuya
Traducción
“Bueno”, dijo el viejito, “Su hijito está enfermo, se ha enfermado”.
Eje, kilwia, kukuya.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: kukua, kukuya
Traducción
“Sí”, le respondió ella, “está malito”.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976
Naka ne ikwerpoj, se maya ne itzuntekun.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: maka2, semaya
Traducción
Deja el cuerpo y sólo sale la cabeza a caminar.
Teya su welik musalua.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976 · Ver en el diccionario: inté, teya, teya2
Traducción
Witz ka madrugada ne itzuntekun. Teya su welik musalua.
La cabeza regresó de madrugada pero ya no se la pudo pegar.
Fuentes y licencias
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).