Nahuat

Textos

Buscá una palabra en textos escritos en Náhuat y leela en su contexto.

Coincidencia:exactaempieza contermina concontiene

81 ocurrencias en 4 textos · Borrar

Tajtaketza pal Ijtzalku61Naja Ni Genaro3Timumachtikan!10The Pipil Language of El Salvador7

King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)

61 ocurrencias

Capítulo 1

  • Ashkan shiknawati ne siwapil:

    p. 18 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

Capítulo 5

  • Yejemet pal Ijtzalku kitemujket se siwapil pal kiwikat kan takatik ne at.

    p. 28 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

  • Ne kichiwat se yualu, kichiwat nakatamal, wan ne siwapil kitaliat itajku kan takatik katka ne at, wan kiliat ma wetzka.

    p. 28 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

  • Keman tamit kichiwat muchi uni, ne kiajkawat ne siwapil.

    p. 28 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

  • Seuk tunal keman asiket ne siwapil intea nemituya, wan ne at mutaluaya.

    p. 28 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

Ver las 60 oraciones

Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)

3 ocurrencias

Itzinu Se Tepechin

  • Itzinu se tepechin ne kan nesit ne shujshuchit nikitak se siwapilchin achin kisajsaka ipal.

    p. 42 · Ver en el diccionario: siwapil, siwapilchín, siwat

    Traducción

    Al pie de un cerrito donde nacen las flores, vi a una jovencita que agua acarreaba.

  • Pero ay, ay, ay, tay siwapilchin!

    p. 42 · Ver en el diccionario: siwapil, siwapilchín, siwat

    Traducción

    Pero ay, ay, ay, tay siwapilchin! Tay yejyektzin ne sijsiwatket! Naja niknekiskia nitiukwit pal nechnekit muchi yejemet!

    Pero ¡ay, ay, ay, que jovencita! ¡Qué lindas las mujeres! Quisiera que fuera oro para que me quisieran todas.

  • Nuyejyektzin siwapiltzin iwan muyejyektzin tachia, pues panuskia tay panu muwan niaw nimunamiktia.

    p. 42 · Ver en el diccionario: piltzín, siwapil, siwapiltzín, siwat

    Traducción

    Mi linda jovencita con tu lindo mirar, pase lo que pase contigo me casaré.

King, Timumachtikan! (2011)

10 ocurrencias

3 Ini ne tamachtiani

11 Shisa!

  • Ne siwapiltzin isa peyna ka tapuyawa.

    p. 46 · Ver en el diccionario: piltzín, siwapil, siwapiltzín, siwat

    Traducción

    Ne siwapiltzin isa peyna ka tapuyawa. Ne inan kinutza pal muketza. Yaja ina: “Shisa! Shimuketza!”

    La niña despierta temprano por la mañana. Su madre la llama para que se levante. Ella dice: “¡Despertá! ¡Levantate!”

  • Ne siwapiltzin isa wan muketza.

    p. 46 · Ver en el diccionario: piltzín, siwapil, siwapiltzín, siwat

    Traducción

    La niña despierta y se levanta.

  • “Eje, ashan nisa wan nimuketza,” ina ne siwapiltzin.

    p. 46 · Ver en el diccionario: piltzín, siwapil, siwapiltzín, siwat

    Traducción

    “Sí, ahora me despierto y me levanto,” dice la niña.

  • Ne siwapiltzin kita ne iikaw.

    p. 46 · Ver en el diccionario: piltzín, siwapil, siwapiltzín, siwat

    Traducción

    Yaja kiuni cafe. Ne siwapiltzin kita ne iikaw.

    Ella bebe café. La niña ve a su hermanito.

Ver las 10 oraciones

Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)

7 ocurrencias

Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975

  • Kunij yaja kichiwki se trampaj, tik ne trampaj welik kikutamima se siwapil como de diesiocho años, peroj ne siwapil al mumentuj ke wetzki talchi inmediatamente mukwepki se chumpipi.

    Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

    Traducción

    Así es que hizo una trampa. En la trampa pudo atrapar a una muchacha de unos dieciocho años. Pero en el instante que cayó al suelo, inmediatamente se volvió chompipe la muchacha.

  • Pero yejemet te inaket la verdad sino ajsiket ankilwijket si por casualidad kitztuk se siwapil panuk ka ne cerca ikal ne diaj panuk ne urakanasoj.

    Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

    Traducción

    Pero no dijeron la verdad sino que llegaron preguntando si por casualidad habían visto pasar cerca de la casa a una muchacha el día del gran huracán.

  • Yaja (ne) tay kichiwki contestar, kaj siwapil?

    Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

    Traducción

    Yaja (ne) tay kichiwki contestar, kaj siwapil? Tesu kitztuk, lo ke si ya kiajsik en campo libre se chumpipi.

    Lo que respondió fue que él no había visto a la muchacha. Lo que había encontrado en el suelo había sido un chompipe.

  • Kienej (kiane) kwikaket ne siwapil por ke ne takat en el momento ke kitak ne kichiwket la prueba kitak perfectamente ka se siwapil hermosa kiski tik ne wesuj wan ne plumaj.

    Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

    Traducción

    En realidad, se llevaron a la muchacha porque en ese momento se fijó el hombre que lo habían intentado. vio perfectamente bien que de los huesos y las plumas había salido una hermosa muchacha.

  • Yajika neurakaneros witzet de Chiltiupan, witzet kwikat elut pal kikwa, pero kunij muchiwket jregar por ke kimiktijket se siwapil wan kikwajket.

    Los Huracaneros · Santo Domingo de Guzmán, 1975 · Ver en el diccionario: siwapil, siwat

    Traducción

    Así es que, los “huracaneros” en realidad vienen de Chilteopan; vienen a llevarse las mazorcas para comer. Pero se fregaron, porque habían matado a una muchacha y se la habían comido.

Fuentes y licencias

  • Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
  • Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
  • Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adaptado por nahuat.com.
  • King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
  • Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adaptado por nahuat.com.
  • Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).