Texts
Search a word in texts written in Nahuat and read it in context.
269 occurrences in 6 texts · Clear
Tajtaketza pal Ijtzalku164Naja Ni Genaro13Achtu Taksalis2Timumachtikan!44El Pipil de la Región de los Itzalcos26The Pipil Language of El Salvador20
King, Tajtaketza pal Ijtzalku (2012)
164 occurrences
Chapter 1
Musta niktalia se takat ma kiashiti nawpual taria.
p. 18
Pal mutashtawia, ma wiki miak tunal pal tami ne tamewal, pal tami mumewa tatuk.
p. 18
Tiu-tikmewat ne kal ma nemi yek.
p. 19
Muchiwa sanse parva sinti ishta ma tami tapishkal.
p. 19
Ashta ma tami, tikwikat yey kawayu pal tami talsajsakat.
p. 19
Ramírez, Naja Ni Genaro (2004)
13 occurrences
Nikpalewia Ne Nawataketzalis
Panuk ka nechilwijket ma niajsi ka Kulalmumachtiani pal nechishmatit.
p. 8
Translation
Panuk ka nechilwijket ma niajsi ka Kulalmumachtiani pal nechishmatit. Kiunij panuk, pejki niajsi pal nechishmatit, wan kwak nechishmatket, ne nantzin Vicky de Amaya nechilwij:
Then they invited me to visit the Students’ Circle. So along I went, and when they met me, Mrs. Vicky de Amaya said to me:
Ken Nipejki Nitekiti Tik Ne Nawataketzalis
—Ka naja niknekiskia ma shiwi timusenpua nikan iwan tumajmanujwan wan shikinmachti taketzat Nawat.
p. 12
Translation
—Ka naja niknekiskia ma shiwi timusenpua nikan iwan tumajmanujwan wan shikinmachti taketzat Nawat. Tiawit timetztashtawat pal metzti ume tzunti tumin. Ken tina? Nemi yek?
“Because I’d like you to come and join our brethren here and teach them to speak Nawat. We’ll pay you 200 colones a month. Well, what do you say?”
Ken Nikwikatuk Ne Nawataketzalis Ka Miak Tal
Né nechishmatijket ka naja niweli nitaketza Nawat, wan kwak nemik ukseseyuk senputzuat teya nechajkawket ma te niu.
p. 14
Translation
Kunij walajtuya se nawataketza ipal Meshikal pal tamachtia ne Nawataketzalis, wan kenhayuk kinetuya kaj kipalewia iwan muchi ne tajtamachtiani. Né ninemik kashtuli tunal iwanmet. Né nechishmatijket ka naja niweli nitaketza Nawat, wan kwak nemik ukseseyuk senputzuat teya nechajkawket ma te niu.
Then a Nahuatl speaker from Mexico came to teach the language, and once more he wanted somebody to help him with the teachers. I was there with them for two weeks. There I was recognised for my knowledge of Nawat, and afterwards I got invited to all the meetings.
Ken Titankwaketzat
Yajika, muchi takamet mutankwaketzat kwak kitat ka kisa ne tunal wan kitajtanit ma techpalewi ipal muchi ne tanestuk ashta kunyuaki.
p. 18
Translation
Therefore everybody prayed when they saw the sun rising and asked it to protect us through the day until dark.
Tlalok
Wan taja, Tiut Tlalok, timetztajtanit, kwak taja tikita ka ne Teku Tunal mukwalantia sujsul tuwan, ma shiajsi nemanha titechishpitza pal te techmiktia iwan ikwalan,
p. 22
Translation
We ask you, oh Tlaloc! when you see that Father Sun is very angry with us, to come and spray us so that he doesn’t kill us in his anger,
Cárcamo et al., Achtu Taksalis (2023)
2 occurrences
Tamachtilis 9. Nechkukua nuweyka.
Maka (ma’) shikwa miak kukumutzin!
Tamachtilis 11. Nimetzmaka awakat.
Ma metztashtawi ne teut!
King, Timumachtikan! (2011)
44 occurrences
35 Te niajki nitekiti
Nechmakak se pajti pal nikuni wan nechilwij ma nimukwepa nimuteka nimusewia hasta ma nimumati yek.
p. 107
Translation (Spanish)
Kwak tiajsiket ichan ne tapajtiani, yaja nechitak pero inak ka te kiajsik tatka. Inak ka naja te nikukuya, maya nisutawa. Nechmakak se pajti pal nikuni wan nechilwij ma nimukwepa nimuteka nimusewia hasta ma nimumati yek.
Cuando llegamos donde el médico, él me miró pero dijo que no halló nada. Dijo que yo no estaba enfermo, sólo cansado. Me dio una medicina para tomar y me dijo que volviera a acostarme y descansar hasta que me sintiera bien.
36 Yawi Carlita ichan inoya
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua.
p. 110
Translation (Spanish)
— Semaya nechilwij ma nimutali nitajkwilua. Nikishtij ne nuamatzin tik ne nukustalchin wan nipejki nitajkwilua ken muchi.
— Sólo me dijo que me sentara y empezara a escribir. Saqué de mi mochila mi cuaderno y empecé a escribir como los otros.
—Nikneki ma shiktakwika uni takwikalis pal nikaki.
p. 111
Translation (Spanish)
—Nikneki ma shiktakwika uni takwikalis pal nikaki. Pero ashanchin niaw nikekchiwa ne kal.
— Luego quiero que cantes esa canción para escucharla. Ahora voy a arreglar la casa.
— Tay tikneki ma nikchiwa pal nimetzpalewia?
p. 111
Translation (Spanish)
— ¿Qué quieres que haga para ayudarla?
39 Niweli nimetzmachtia!
— Tikneki ma nikpata tay tina tik Castillaj pal tikitat su nikmati yek?
p. 117
Translation (Spanish)
— ¿Quieres que traduzca lo que dices al español para ver si lo entiendo bien?
Aráuz, El Pipil de la Región de los Itzalcos (1960)
26 occurrences
p. 57 · Nahuizalco
Ma' shitajtani iwan shitama' ka metztajtani.
p. 57 · Nahuizalco
Translation (Spanish)
No pidas y da cuando te pidan.
Ma' shiki, kia su-nte tikit takukulijtia iwan tikchaya desmerecer.
p. 57 · Nahuizalco
Translation (Spanish)
No bebas, porque la bebida enferma y desmerece.
Ma' shikwa saya, su-nte tikneki tikukuya.
p. 57 · Nahuizalco
Translation (Spanish)
No comas mucho, si quieres no enfermarte.
Ma' shimalti kwak (kwa) tinemi tzutawa.
p. 57 · Nahuizalco
Translation (Spanish)
No te bañes cuando estés cansado.
Ma' keman shimukwakwa, shikita ka uni ina te yek ka mumaku.
p. 57 · Nahuizalco
Translation (Spanish)
Nunca te enojes, ve que eso dice mal de ti.
Campbell, The Pipil Language of El Salvador (1985)
20 occurrences
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Kilwia ne inan ma tinakan ne reynaj; kilwia ne inan: Tiut tiyawit tipashaluat nepa ka kujtan Tiut tiawit aber su timuchiwa alegrar chupi.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Translation
His mother -- we mean the queen --, his mother said, "let's go take a walk there in the woods". "Let's go see if you won't cheer up a bit."
Ma mawilti wan mas pipiltzitzin, yu muchiwa alegrar.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Translation
"Let him play with other boys, he'll cheer up."
Ini ja niknekiskia ma nupal!, esto.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Translation
"That's what I wish were mine, that there."
Muchijki alegrar ne piltzintzin, ne prinsipe, ma tinakan.
Historia de un Rey · Cuisnahuat, 1976
Translation
Muchijki alegrar ne piltzintzin, ne prinsipe, ma tinakan. Muchijki alegrar.
The little boy was happy, we mean the prince, was happy.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976
Kilwijket ma kimawalti chil.
El Nanahuatzin · Cuisnahuat, 1976
Translation
They told him to smear chili on her.
Sources and licenses
- Schultze Jena, Leonhard (recop.); King, Alan R. (ed.). Tajtaketza pal Ijtzalku: narradores en náhuat Ynes Masin y otros. Edición en línea, enero 2012.
- Ramírez Vásquez, Genaro. Naja Ni Genaro. Edited by Alan R. King. IRIN (Iniciativa para la Recuperación del Idioma Náhuat), 2004; first electronic edition, 2013.
- Cárcamo, Héctor; Guardado, Martín; Domínguez, Ana; Aquino, Celeste; Ordóñez, Gary; Salgado, Hugo. Aprendiendo Náhuat en el Siglo 21: Achtu Taksalis. Edmonton: University of Alberta Library, 2023. https://pressbooks.openeducationalberta.ca/nawatse/. CC BY-NC-SA 4.0. Adapted by nahuat.com.
- King, Alan R. Timumachtikan! Curso de lengua náhuat para principiantes adultos. 2011.
- Aráuz, Próspero. El Pipil de la Región de los Itzalcos. San Salvador, El Salvador: Departamento Editorial del Ministerio de Cultura, 1960. Adapted by nahuat.com.
- Campbell, Lyle. The Pipil Language of El Salvador. Mouton Grammar Library 1. Berlin, New York, Amsterdam: Mouton, 1985. Traducción al español de los textos: Mauricio Mixco, en Campbell, El Idioma Pipil (Nahuate) de El Salvador (manuscrito inédito).